Wednesday, May 10, 2023

కార్గిల్ కష్టాలు తేది : 23-11-2022 శీర్షిక : "విజయ్" గీతికా

 కార్గిల్ కష్టాలు 

తేది : 23-11-2022
శీర్షిక : "విజయ్"  గీతికా 

సురు నదీ తీరంలో వెలిసిన 
సుందరమైన పట్టణం ... 
రెండువేల ఏడు వందల మీటర్ల 
ఎత్తులో విచ్చుకున్న పచ్చికలు 

స్వీయ చిక్కులతో ఊపిరాడకున్నా ...  
చికాకులతో ఊపిరి బిగపట్టుకునైనా... 
పరాభవాల పాఠాలను పక్కన బెట్టి కూడా ...  
పక్కలో బల్లెంలా పదే పదే కాలు 
దువ్వుతుంటారు... దాయాదులు ... 

నాది కానిది కోట్లయినా వద్దు 
నాదన్నది రాయి రప్పయినా ముద్దు 
కొండా కోనా...ఎండు పుల్లైనా మెండే 
నా మాతృ దేశం నాకు గొప్పనే తత్వం
మనది  .... 

సుందర కాశ్మీరములో కలికి తురాయి 
అందమైన భారతావనికి శిఖర సమం 
అందులోనా హొయలుపోయే లోయలెన్నో 
రక్షణలకు తోడయ్యే రమ్యమైన శిఖరాలెన్నో .... 

దాయాదుల పన్నాగం దమన నీతి దురాగతం
నమ్మకంగ నడుచుకుంటూనే నట్టేట ముంచే రకం 
పొంచి చూచిరి అదను కోసం వంచన తత్వంతో
పోరాటం మెదలుపెట్టి పొందిరి ఆత్మానందం… 
చావు దెబ్బ రుచి చూసి కన్ను లొట్ట పోయి 
కాలికి బుద్ది చెప్పి వెన్ను చూపి పారిపోయిరి…. 

ఇరువది మూడు సంవత్సరాల క్రితం..
ఎనబది నాలుగు రోజుల నాటకానికి తెర
విజయ్ ఆపరేషన్ పేర విజయోత్సవం 
జరుపుకున్నరోజు…వినీలాకాశంలో వింత మెరుపు
ఆసేతు హిమాచలం ఆనందించిన రోజు… 
ఆనాటి అమర వీరులకు అచంచల జోహార్లు💐🙏


నగునూరి రాజన్న 

అద్భుతం తేది : 22-11-22 శీర్షిక : అయ్యప్ప జ్యోతి దర్శనం

 అద్భుతం 

తేది : 22-11-22
శీర్షిక : అయ్యప్ప జ్యోతి దర్శనం 
కవిత సంఖ్య : 181+8

శరదృతువు వేళలలో 
కార్తీక మాసమున కరుణ నిండిన 
హరిహర పుత్రుడు అయ్యప్పను 
శరణంటూ వేడుకుంటిమి ... . 

కదిలాము ఇరుముడితో కొండకు 
గురుస్వామి దీవెన తోడుండగా  
పెద్దపాదం నడుచుకుంటూ 
పెన్నిధిగా దినమంతా  .... 

అళుదా నది దాటుకుని 
కరిమళ... పెరియానపట్టం ... 
చెరియానపట్టం  దాటుకుని ... 
చేరాము సంబరాన పంబానదికి ... 

పవిత్ర నదీ స్నానం కావించి ... 
నింగినంటే నీలిమలై దాటుకుని  
చేరుకుంటిమి సన్నిధి ప్రాంగణం... 
మకర సంక్రాంతి రోజున ....  

పదునెట్టాంపడి కళ్ళకద్దుకుని 
స్వామియే శరణమంటూ శరణుఘోషలు 
పిక్కటిల్లగ .. శంభు తనయుని కనులారాగాంచి 
అభిషేకాలు గావించుకుని.... 

జ్యోతిదర్శనార్థం వేచియుంటిమి 
ఆకాశమార్గమున పక్షిరాజు పహారాలో  
సాయం వేళ సంబరాలతో వచ్చిన 
ఆభరణాలను ఆలంకరించిన మరుక్షణం ... 

అల్లంత దూరాన కొండలపై 
ప్రత్యక్షమైన జ్యోతి దర్శనంతో 
ఆనందాల వర్షించిన కనులకు 
అద్భుతమే ఆనాటి సంఘటన 
జీవితాంతం ... 

నగునూరి రాజన్న 

చలి పులి హాస్య కవిత తేది : 22-11-22 శీర్షిక : కాలపురుషుడు గురువై ...

 చలి పులి  హాస్య కవిత

తేది : 22-11-22
శీర్షిక : కాలపురుషుడు గురువై ... 

ఎప్పుడూ ఒకటే కక్ష్యలో తిరగడమేనా అని   
అవని మాతకు విసుగు పుడుతుందో 
ఏమో ... ఆయనాలు మార్చుకుని అలిగి 
అప్పుడప్పుడు సూర్యునికి ఒకింత 
దూరంగా జరుగుతుందేమో  ....లేదా  

కనికరం లేని స్వార్థ పాలకుల 
అత్యాశల కరంటు బిల్లులు వరుసగా 
కట్టలేరు ప్రజలు పాపమని..కాలపురుషుడు 
జాలి కరుణలు చూపి ఆదుకోవడానికేమో....  

అంతే ఇక ! చలి పులి దిగ్గున లేచి జూలు 
విదిల్చి ప్రజలందరినీ పలకరిస్తూ భయ 
భక్తులు నేర్పిస్తుంది ... చక్కగా ముస్తాబై 
ముసుగులేసుకుని మూలన కూర్చొమ్మని 
హెచ్చరికలు జారీ చేస్తుంది ! ముఖ్యంగా 
ముసలివాళ్లను .... 

మనుషులంతా ఇక వినయ విధేయతల 
దూతలై ...విపరీతమైన అణకువలతో  
చేతులు కట్టుకుని చక్కదనం ఒలకబోస్తూ  
తలలో నాలుకలై తమాయించుకుంటారు ... 

శరదృతువు చమత్కారములతో  
కాలచక్రం  చలి పులిని ఉసిగొలిపినా 
చక్కదనమే శశి ప్రకాశాల శీతలాలు 
కొత్తదంపతులను పలకరించడంలో ... 
  
మంటలేసుకుని ఒళ్ళు కాగుతూ 
జనం గంటలతరబడి పిచ్చాపాటి 
ముచ్చటలకు మూతులు చాపేస్తూ 
ఉచిత సమాచార మార్పిడికి ఊతమిస్తారు .... 

పెత్రమాసకు పెసరిగింజంతగా వచ్చి చేరి.. 
శరన్నవరాత్రులతో అమ్మను కొలిపించి 
కార్తీకమంతా జప తపాలు చేయించి ... 
అయ్యలను తలపించి ఆదుకుంటుంది ...

సంక్రాంతికి చంకలు లేవనీయకుండా చేసి...
చెంబెడు నీళ్లకే గంపెడు కోరికలు తీర్చే శివుణ్ణి 
తలిచే శివరాత్రి వరకు..  శివ శివా అంటూ 
దులిపేసుకుని పోయినా సరే  ... 

సూక్ష్మ క్రిముల బాధలనుండి సుందరంగా 
మనమంతా తేరుకోవాలని శుచి శుభ్రతలు నేర్పించి... 
ఏకభుక్తం సర్వశ్రేష్ఠం అంటూ ఆధ్యాత్మిక శోభలతో 
పండుగలన్నీ మనతో చేయించేస్తుంది ...గురువై 
మనకు నేర్పి ... సంస్కృతికి పట్టం కడుతుంది ...    
 
ఇక ...ఈ సమయంలోనే హిమాలయాలన్నీ 
మంచు చీర చుట్టుకుని మల్లెపూలు తురుముకుని  
ఆది దంపతులను పలకరించి సుందర 
శోభలతో నయనానందం చేస్తుంటాయి ....  

నగునూరి రాజన్న 
కరినగరము (రిచ్మండ్)

కవన రవళి - చలి పులి తేది : 22-11-22

 కవన రవళి - 

చలి పులి  
తేది : 22-11-22

పెత్రమాసకు పెసరిగింజంతగా 
పయనమై ..శివరాత్రి వరకు శివ 
శివా అంటూ దులిపేసుకునే 
కాలమానపు మార్పుల కథాకళి...  

మనుషులంతా విధేయతల 
దూతలై ... అణకువగా చేతులు 
కట్టుకుని చమత్కారాలు చేస్తూ 
తలలో నాలుకలై తమాయించుకుంటారు ... 

ఉదయాతపూర్వపు మంచు తెరలు 
ఉషోదయపు ఉదయ కాంతిలో   
ఉర్విపై పచ్చ తివాచీ పరకల చివరన 
ఉప్పొంగిన మంచి ముత్యాలను బోలు .... 

ఆధ్యాత్మికతకు ఆనవాళ్లయి
హరిహరులను పూజిస్తూ 
కార్తీకమంతా కదలాడగానే 
మారుమోగే ఆలయాలన్నీ .... 

శరదృతువు చమత్కారములతో  
కార్తీక మార్గశీర్షములు కళకళలే .... 
చలి పులిని ఉసిగొలిపినా 
చక్కదనమే శశి ప్రకాశాల శీతలాలు .... 

శరణు శరణు అంటూ అయ్యప్ప 
మాలాధారణలు, దీక్షలతో, పడిపూజలతో , 
మండల దీక్షలతో భజనలతో 
దేవళములన్నీ  శోభాయమానమే ... 

ఆయనం మార్పులతో ఉత్తరార్థ 
భూగోళమంతా ఉష్ణాలు తగ్గి 
మంచుతో కప్పబడి హిమపాతముల 
బెడదలతో బిక్కు బిక్కు మంటుంది  .... 

తరిగిన భాను సమయాలు 
పెరిగిన నిశి అవధులు 
మిలమిలల వెలుగులు విరజిమ్మి 
మెరిసే నక్షత్రాలతో పోటీ పడే 
జ్వాలా తోరణాలు ...శోభాయమానమే .... 

నగునూరి రాజన్న 

అంశం : నీకూ నాకూ మధ్యన తేది : 22-11-2022 శీర్షిక : అగాథం ....

 అంశం : నీకూ నాకూ మధ్యన

తేది : 22-11-2022
శీర్షిక :  అగాథం ....  

గుండెమీద చెయ్యేసుకుని    
దండిగా ఎవైరైనా చెప్పగలరా ?    
పెంచి పోషించే పోషణకర్తలకే 
కళ్ళముందు పుట్టి పెరుగుతున్న 
కర్తవ్య దీక్షల కథానాయకుల కదలికలు ....! 

కుప్పలు తెప్పలుగా సభ్యులు 
కుచ్చుటోపీల్లా కమిటీ పెద్దలు 
లెక్కలేనన్ని చిన్నా పెద్ద కమిటీలు 
లెక్కకు మించిన విషయలోచనలు ... 

ఆలోచనలకందని వ్యాఖ్యానాలు 
అంతుచిక్కని తాత్పర్యాలు 
డొల్లతనాల మినహాయింపులు 
డోలువాయించే జరిమానాలు .... 

బండమీద గీతల శాసనీయమైనవి కొన్నైతే 
డబ్బు దస్కం ఆర్ధిక పాలనలను 
అందిపుచ్చుకోవడానికి సుందరమైనవి మరికొన్ని ... 
ఎక్కాల పుస్తకములోని గుణింతాలలా 
వందల ఆర్టికల్లు.. ఎనిమిది షెడ్యూళ్లు 
అనేక సవరింపుల సన్నాయి నొక్కులు ...  

వాడవాడలా వకాలతులపెద్దమనుషులు 
పల్లె పల్లెకో సామంతుల్లాంటి పాలనాదక్షుడు 
నియోజకవర్గాల నిఖారసులు 
రాష్ట్రాలకు వేరుగా...కేంద్రానికి వేరుగా ... 

ప్రజలందరికి పప్పన్నం పెట్టే రైతులా 
పైవారందరిని పట్టుబట్టి పోషించేది 
ఆ సగటు పౌరుడైనా సరే ..... 
పద్మవ్యూహం లాంటి పథకం లాగా 
అసలు విషయం అర్థం కానీయని 
గ్రంథరాజములు రాజ్యాంగము మరియు 
రకరకాల చట్టాల చిట్టాలు .... చివరకు  
ఆయన ఉనికినే ప్రశ్నిస్తున్న ప్రస్తానం ... 

ఉట్టిమీద పెట్టిన దుత్తలా 
ఊరికే విద్యనందనీయరు ... 
ఏడుకొండలవాడి సుప్రభాత సేవలా 
ప్రజలకు వైద్యమందనీయరు... 

నీకూ నాకూ మధ్యన నిలిచిన 
(పాలకులకు .... ప్రజలకు )
అగాథాన్ని నియమ నిష్టలతో 
నీతి న్యాయాలతో  నిక్కచ్చి ధర్మాలతో 
పూడ్చడానికి ప్రయత్నించేది ఎవరని 
అర్థం కాక ఎదురుచూపులతోనే 
ఎంతోమంది అభాగ్యుల జీవితాలు 
అగాథాల పాలు అవుతూనే ఉన్నాయి ... 

నగునూరి రాజన్న 

వీడని దృశ్యాలు తేది : 21-11-2022 శీర్షిక : పల్లె తల్లి ఒడి ...

 వీడని దృశ్యాలు

తేది : 21-11-2022
శీర్షిక :  పల్లె తల్లి ఒడి ... 

ఉదయాత్పూర్వమే  పిచ్చుకల 
కువకువల పిలుపులతో లేచిపోయి  
పచ్చ తివాచీలుగా  పరుచుకున్న 
పొలం గట్లమీదుగా నడిచి వచ్చిన  
బంగారు బాల్యపు అడుగుజాడలు .... 

పచ్చలు పొదిగిన పల్లె తల్లి నీడన
పరంధాముడు ప్రేమగా పెంచిన 
పశు సంపదల మధ్య తచ్చాడిన 
పసందైన మరువలేని ఘడియల
మధుర తెరలు కళ్ళముందు కదలాడడం... 

భూపాళరాగం వేళ అల్లంత దూరాన 
ఆలయంలో లీలగా వినిపిస్తున్న సుప్రభాత 
రాగ సుధల వేళ సుందరమైన బూడిద రంగు 
ఆకాశంలో పరుచుకున్న భూరి సంపదల 
సప్తవర్ణాల శింగిడి జాడలు ....

ఆవురావురుమంటూ ఆలమందలన్నీ 
చేలవైపుగా చెంగు చెంగున దూసుకెళ్తుంటే 
తోలుతూ....అల్లన పాడే పిల్లనగ్రోవిని మోగించే 
గొల్ల బాలుని నోటంట వెలువడ్డ రాగాలు ...   

వడివడిగా అడుగులేస్తూ ఇల్లుచేరి 
పిల్లలకు పాలందించాలనే అమ్మ పశువుల 
పరుగులాంటి నడకల ఆరాటాలతో 
మారుతమైయ్యే గోధూళి మలి సంధ్యలు..... 

పాపపుణ్యాలు పక్కనపెట్టి లేగదూడను 
కట్టేసి సరిదంటగా సగం సగం పంచుకుని  
గోమాత పాలు కొసిరి కొసిరి పితుక్కున్న 
తప్పని రైతుల తిప్పల దృశ్యాలు  .... 

ప్రాథమిక విద్య అయిపోగానే .... 
పట్టింపులులేని ప్రభుత్వాల పాలనలలో 
పడి పడి సోపతులతో పక్కూరు పయనంలో 
వెలగబెట్టిన బాల్య పరాక్రమాల తోరణాలు ... 

అప్పుడప్పుడే అజ్ఞాన తిమిరాలను 
పారదోలుతూ  జ్ఞాన వెలుగుల తొడుగులలో
ప్రకాశిస్తూ పల్లెతల్లి ఒడిలో సిసింద్రీగా 
చిందులేసి సేదదీరిన సుందర సుమధురాలు ... 

నగునూరి రాజన్న 

రవివారం రాగ కణిక కుటుంబం - విలువలు తేది : 20-11-2022

 రవివారం రాగ కణిక 

కుటుంబం - విలువలు 
తేది : 20-11-2022   

మూలమేమిటో గుర్తెరగరా 
భావమేమిటో బోధపడునురా ...  

రామచంద్రుని వాక్కులు
రసమయమైన చమక్కులు
యుగాలనాటి బోధనలే  
శిరసా నమామి మనకు ... 

కట్టూ బొట్టూలు కనికట్టే 
కాలానికి నిలిచిన పనిముట్టు 
చెక్కుచెదరని సంస్కృతులే  
బొక్కబోర్లా పడనీయవులే  ... 

మూలమేమిటో గుర్తెరగరా 
భావమేమిటో బోధపడునురా...   

బాల్యంలో అమ్మబోధనలు 
బాధ్యతలో నాన్న మాటలు 
బహుగొప్పగ  తీర్చిదిద్దును 
బతుకుబాటలు దర్శనమౌను ... 

అనురాగాల తోబుట్టువులు 
అశువుగ నేర్చిన ప్రమాణాలు 
విలువల వలువలు జోడించి 
రాటుదేల్చును రమణీయంగా ... 

మూలమేమిటో గుర్తెరగరా 
భావమేమిటో బోధపడునురా...   

మనసెరిగిన సహచరితో 
మల్లెపరిమళం  జీవితం 
మాటలు వింటే కన్నపిల్లలు 
మరువ ధవనం కాంతులే ... 

అవిభాజ్యాల ఆనాటితరం 
పుట్టతేనెల పట్టుమధురం
పట్టుకలిగితే జట్టు సుందరం  
క్రమశిక్షణలకు కార్యాలయం ... 

మూలమేమిటో గుర్తెరగరా 
భావమేమిటో బోధపడునురా...   

ధైర్య సాహసాలకు పుట్టినిల్లై
దయాగుణాలకు నిలయమై  
నీతి నిజాయితీలకు వనమై 
ఆధ్యాత్మికతల శోభ నింపును…

విలువలెరిగితే కుటుంబం 
నిలువరించదా అరిష్టం 
దశ దిశలు చూపించంగ  
దేశానికి నిలుచు వెన్నెముకగ 

మూలమేమిటో గుర్తెరగరా 
భావమేమిటో బోధపడునురా...   

నగునూరి రాజన్న 

కణిక - కళ్ళను మనసు చేసుకుని 18-11-2022

 కణిక - 

కళ్ళను మనసు చేసుకుని 
18-11-2022

అయ్యా ! 

సత్యహరిశ్చంద్రుని కథలు చదివి 
కదిలిపోయిన మీ గుండె 
సత్యమునే అనుసంధానించినది ... 
అహింసను ఆయుధంగా చేసుకుని 
మహా మహులు పూనుకున్నా 
ఒకటి చేయలేని దేశ  ప్రజానీకాన్ని 
ఒక తాటిమీద నిలుపగలిగావు ..
ఉప్పు సత్యాగ్రహంతో ఉప్పెనలాంటి  
ఊపు తీసుకొచ్చావు.. స్వదేశీ వస్తు
వినిమయమంటూ జబర్దస్తుగా  
పోరాడావు .. నెత్తురోడాకుండానే 
తెల్లోని మత్తు దించి దేశ్య దాస్య 
శృంఖలాలను తెగనరికి స్వాతంత్య్ర 
భారతాన్ని సముపార్జించారు . మీ 
కెప్పుడు మేమంతా రుణపడి ఉంటాము. 

వింతలు నిండిన మీ చరిత చదివి 
విశ్వమంతా కీర్తిస్తున్నది.. మీ జీవన 
యానమునే పాఠాలుగా ప్రస్తుతిస్తూ 
యువతను తీర్చి దిద్దుతున్నది . 
భవితంతా  మీ మార్గదర్శనమేనని  
ఢంకా  భజాయించి చెబుతున్నారు ... 
 
ప్రత్యక్షంగా చెప్పకనే పరోక్షమై 
ప్రభోదిస్తూ అనేక విషయాలలో 
మీ మాట సదా నెగ్గించుకున్నారు . 
చొరవ చూపించాల్సిన కొన్ని 
విషయాలలో మౌనంగా మిన్నకుండిపోయి  
కొన్నిసార్లు మన వారి ప్రాణాలను 
ఫణంగా ఎందుకు పెట్టారు . 

ప్రజాతంత్రమంటూనే  పదిహేను 
పరగణాలలో అత్యధిక మన్నన 
పొందిన వారిని పక్కన పెట్టి 
మీరు మలినమెందుకు మూట 
కట్టుకున్నారు.  చరిత్రలో మీ మీద 
మచ్చ పడుతుంటే తట్టుకోలేక 
సతమతమౌతున్నాం ... 
ఖలునకు నిలువెల్లా విషంలా 
మొగిలిపూల వనంలో కాలనాగులా  
తరాల ముందు కాలమునాడే తలకెత్తుకున్న 
గాంధారపు కాందిశీకుల కౌశలము .....  
మితవాదులగ ముద్రలు వేసుకుని
అహింసా వాదులతో అంటకాగి 
అంతర్గత మంతనాలతో ... అసలు 
అంకె అచ్చు పడని చెల్లని నోటుతో 
నోముకున్నోడి ఫలం నోచుకున్నోడి 
వంతులా...తన్నులాటలో తస్కరణలు 
జరిగిపోతుంటే నిలువరించలేదెందుకు  .....

మహాత్మా ! మళ్ళీ జన్మించవా 
యువతకు భవిత చూపగా 
నాయకులకు పాలనాలు నేర్పగా 
ప్రత్యక్ష బోధనలు పంచగా .... 

ఇట్లు 
నగునూరి రాజన్న 

కవన రవళి చిత్రానికి గజల్ 19-11-22

 కవన రవళి  

చిత్రానికి గజల్ 
19-11-22

మననములో ముసిముసిలే 
విరిసెనుగా ఇందువదన
మధురమైన గిలిగింతల 
నిలిచెనుగా ఇందువదన.. 

ఎదురుచూపు ఎంతహాయి 
మనసైనా  ఆలోచన
వలపులవల మదిలోపల 
కలిగెనుగా  ఇందువదన..

కనులనిండ ఆరూపం 
తొణకిసలై కులుకుచుండె 
నిదురవీడి చూస్తున్నది 
కాంచెనుగా  ఇందువదన..

సమయమంత మించిపోగ 
విరహినియై కలతచెందె 
నెలరాజును కలలోనా 
పిలిచెనుగా ఇందువదన..   

హృదిలోపల  ఆరాటము
మటుమాయం చేయుమాట 
రాజసమై తోచునేమొ 
తలిచెనుగా ఇందువదన..

నగునూరి రాజన్న 

లలిత గేయాలు తేది : 19-11-22 శీర్షిక : సింధునది

 లలిత గేయాలు 

తేది : 19-11-22
శీర్షిక :  సింధునది 


హిందువులకు పవిత్రమే  
సింధువుగా ప్రఖ్యాతం 

హిమగిరులే పుట్టినిల్లు 
ఇంపైన కైలాసం 
సొగసులన్నీ నింపుకుని 
సాగుతుంది కాశ్మీరం ... 

నాగరికత నడకలలో  
వికసించి  ప్రసిద్ధికెక్కె 
హరప్పా మొహంజోదారో 
చరితలోన ఘనతరమై ... 

హిందువులకు పవిత్రమే  
సింధువుగా ప్రఖ్యాతం 

బహుదొడ్డ కట్టడమే    
భాక్రా నంగల్ ఆనకట్ట ... 
పంజాబు హర్యానా 
పాడిపంటలినుమడించ... 

ఇండస్ గా బయలెల్లి 
జీలం చీనాబ్ రావి
బియాస్ సట్లెజ్ లతో
రంజిల్లెను సంగమమై...  

హిందువులకు పవిత్రమే  
సింధువుగా ప్రఖ్యాతం 

ఆసియాన సంధానం 
దేశాలను కలుపుకుంటూ 
ఆధారం ప్రజలకు 
తాగునీరు  సాగునీరుగ  ... 

ఎటమట పయనమే 
పటమట దక్షిణమై 
అరేబియా సంద్రమున 
ఆత్మీయ సంగమమై..  

హిందువులకు పవిత్రమే  
సింధువుగా ప్రఖ్యాతం 

కళాశ్రీ చిత్ర కవిత తేదీ 18-11-2022

 కళాశ్రీ  చిత్ర కవిత 

తేదీ 18-11-2022


పిల్లలకూ పెద్దలకూ 
ఉల్లాసం మిక్కిమౌస్ 
ఎప్పటికీ  ఎక్కడైన 
సంతోషం  మిక్కిమౌస్ 

వ్యంగములకు జంగమయ్య 
వ్యవహారం నామమయెను  
శతాబ్దపూ  చరితలాయె 
ఆనందం  మిక్కిమౌస్ 

చాప్లీనుకు చిరునామగ 
శాశ్వతమై మిగిలిపోయె 
విశ్వమంత  విశిష్టమే 
సంప్రదాయం మిక్కిమౌస్ 

సంచాలన సజీవమై 
వెండితెరన దండిదాయె 
సర్వులకు  పరవశమే 
అనుమోదం  మిక్కిమౌస్ 

విసుగులనూ పారదోలె 
వింతగల్ల ఆకారం 
రారాజుగ వెలుగుతుంది 
సుపరిచితం  మిక్కిమౌస్ 

నగునూరి రాజన్న 

కవన రవళి గజల్ 13-11-22

 కవన రవళి

గజల్ 
13-11-22

శిశిరంలో తలలుదులుప 
వాలుతుంది కనకతార 
తరువులన్ని బోసిపోగా 
కుంగుతుంది కనకతార... 

మంచిరోజు వచ్చుననీ 
మారాజుగ బతుకేనని 
ఆశలతో పల్లవించి 
కదులుతుంది కనకతార... 

వసంతమున చివుళ్ళతో 
ఆహ్వానము పలకగనే 
వనమాలిగ  తోటంతా 
ఎగురుతుంది కనకతార... 

ఆనందము వెల్లివిరియ 
చిందేసీ గంతులేస్తు 
తనువంతా పులకరించి 
పాడుతుంది కనకతార...

మయూరాల నటనలతో 
హృదయమంతా ఉల్లాసాల
ఉప్పొంగిన రాజసాల  
ఆడుతుంది కనకతార...

నగునూరి రాజన్న 

గజల్. సమూహ ప్రేరణతో… 27-06-22

 గజల్.  సమూహ ప్రేరణతో… 

27-06-22

వరుణుండూ కనకరించి
వాలిపోయె చినుకుధార 
అవనంతా పచ్చచీర
చుట్టిపోయె చినుకుధార 

మేఘరాజు గడగడలతొ
మెరుపులతో హుంకరించె. 
కొండకోన విస్తరించి
కురిసిపోయె చినుకుధార 

ఊరువాడ టపటపలా
ఉరికించీ తరించింది
నీరెండన సేదదీరి
మురిసిపోయె చినుకుధార

తొలకరితో హాలికునికి
డెందంలో సంతోషం
చేనుచెలక కళకళలో
ముంచిపోయె చినుకుధార

వానచినుకు వరసబెట్టి
ఆనందం మూటగట్టె. 
రాజసముల ప్రతివారిని
కలిసిపోయె చినుకుధార. 

ఆనందాల హరివిల్లు(2) తేది : 17-11-22 శీర్షిక : సప్తవర్ణ సరాగములే...

 ఆనందాల హరివిల్లు

తేది : 17-11-22
శీర్షిక :  సప్తవర్ణ సరాగములే... 


చెట్లనావరించిన పిట్టలన్నీ గూళ్ళు వదిలి 
రాగశోభితమైన కువకువల సయ్యాటల
సమయాన...భూపాలరాగం వేళలో భువిని స్పర్శించ 
ఏతెంచిన బాల భానుడు చుట్టూ పరుచుకున్న 
వర్ణరంజిత మేఘమాలల దృశ్యాలు ... 

పచ్చలు పొదిగిన పల్లె తల్లి ఒడిలో 
పెందలాడనే గోమాత పొదుగును 
గోముగా ఒడిసిపట్టి ...  అమ్మ ప్రేమను 
ఆస్వాదించే లేగదూడల సుమధురమైన 
అంబారవముల ఆనందాలు .... 

అల్లంత దూరాన ఆలయంనుండి 
ఆధ్యాత్మిక ధూపంలా గాలిలో ఈలగా 
లీలగా వినిపిస్తున్న సుమధుర సుందరాల  
వీనుల విందైన సుప్రభాత రాగాలాపన .... 

బండ్లబాటలకిరువైపులా మంచుముత్యాలు 
సంతరించుకుని తలలూపుతున్న గడ్డిపూలకు 
ఆవల... పచ్చ తివాచీలై  పరుచుకున్న చేనుల 
పసందైన పనోరమా దృశ్యాలు .... గుండె గూటికి 
పంచే  సరాగాలు ... 

కోనలన్నీ దాటుకుని కొండ రాళ్ళనుండి 
కోయిలమ్మ పాటలా సవ్వడి చేస్తూ 
పయనిస్తున్న నిష్కల్మష నిగ్గుల 
సెలయేటి నీటి సుందర దృశ్యం .... 

నట్టింట నడయాడే  బోసినవ్వుల 
పాపాయిల చిరునవ్వుల కానుకల్లో 
చిట్టి ముత్యాలు దొర్లిపోతూంటే  
చిత్రించుకునే అపూర్వ చిత్రాలు ... 
అన్నీ సప్తవర్ణ సరాగములే  .... 

నగునూరి రాజన్న 

ఆనందాల హరివిల్లు తేది : 17-11-22 శీర్షిక : సప్తవర్ణాలు

 ఆనందాల హరివిల్లు

తేది : 17-11-22
శీర్షిక :  సప్తవర్ణాలు 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

పచ్చలు పొదిగిన పల్లె తల్లి ఒడి...  
పలకరింపుల్లోనే బంధుత్వాలతో 
పట్టం కట్టిన ఇరుగు పొరుగులు .... 
అరమరికలు ఎరగని ఆనందాల బాల్యం...  

ఆత్మీయత పాదుల అమ్మానాన్నలు 
అమృతతుల్యాల ఆలనాపాలనలు 
అడగకముందే తీరిపోయిన అవసరాలు 
అనురాగాలు కుమ్మరించు తోబుట్టువులు .... 

నిలిచిన ప్రతిచోటా గెలుపు శిఖరం 
పలకరింపులు...గెలిచిన ప్రతి 
మలుపులో అభినందనలతో జంట 
కట్టిన అదనపు బాధ్యతల బరువులు  ... 
ఎదిగినా తరువులా ఒదిగి నిలవగలగడం ... 

అడుగడుగున నీరాజనాలు వర్షించిన  
మాతృసంస్థ ... తక్షణ అవసరాలను  
తదనుగుణంగా తీర్చుతూనే ... 
భవిష్యత్తుకు కూడా బాటలు వేసిన 
బంగారు వన్నెల వెలుగుల సంస్థ .... 

మనసెరిగి మసులుకునే సహచరి 
మాటలను ఆజ్ఞలుగా శిరసావహించే పిల్లలు ... 
సమయానుకూలంగా సంబరాలు పంచిన 
అధికార హోదాల నందనాలు...అదనంగా 
ఆహ్లాదం పెంపొందించే  ఆధ్యాత్మికతల 
ప్రాంగణాలు ...  

నాలుగు దశాబ్దాలు నల్లేరుపై నడకలా 
సాగిన ఉద్యోగ ప్రస్థానాల పయనం .... 
అన్నీ కలిసి అమృతప్రాయాలైన  
ఆనందాల హరివిల్లుల  జీవితాన   ... 

నగునూరి రాజన్న 

పుస్తక ప్రదర్శన తేది : 17-11-2022 శీర్షిక : తరాల వారధి

 పుస్తక ప్రదర్శన 

తేది : 17-11-2022
శీర్షిక : తరాల వారధి 
కవిత సంఖ్య : 181+6

శాస్త్రీయమైనా ... సంప్రదాయమైనా 
అంతరంగంలోని అనుభవ అలలను 
మస్తిష్కంలోని మనన మంతనాలను 
బందీ అయిన భావ ప్రకంపనలను 
ప్రోది చేసుకుని నిక్షిప్తం చేయగలిగే 
సాధనం పుస్తకం ... 

చర్విత చరణాలైన అనుభవ 
సారాలలోని అంతరాయాలు 
అధిగమించాలంటే... మెరుగులు 
దిద్దుకుని భావి తరాలకు బాటలు 
చూపే తరాల వారధి పుస్తకం .... 

నిరక్షరాస్యతల నిగ్గదీసుకుని 
ముడుచుకున్న మొగ్గలెన్నో  
సదా పరిమళాలు వెదజల్లే 
జ్ఞాన జ్యోతుల మొల్లలై విచ్చుకోవాలంటే 
నిశి చీల్పుల పుస్తక విజ్ఞాన జ్యోతులు 
విరివిగా అందుబాటు కావాలి .... 

విజ్ఞానాల పంపకాలకు విస్తృత 
బదిలీలకు విస్తరించిన వినూతన 
సాధనమే ... వింతగా ఇమిడిపోయే 
హస్తభూషణముల పుస్తక  ప్రదర్శనలు  .... 

అపూర్వమైన ... అమూల్యమైన 
అనన్యమైనవి ఎన్నో పుస్తకాలు 
ఒక్కచోట అందుబాటయ్యే అనువైన 
సుందర మార్గం ... పుస్తక ప్రదర్శనం ... 

నగునూరి రాజన్న 

నిండిన శూన్యం 15-11-22 శీర్షిక : చీకటి వెలుగులు.

 నిండిన శూన్యం 

15-11-22
శీర్షిక : చీకటి వెలుగులు.  

చీకటి వెలుగుల్లాంటివే 
ఆటల్లో గెలుపోటములైనా ... 
ఆశలు అప్పుడప్పుడు అడియాసలే 
అంతటా శూన్యం ఆవరిస్తది ... 

యోధాన యోధులై ఉండి 
నూటముప్పై కోట్ల జనులకు 
ప్రతినిధులై.. ఉత్తమోత్తమ 
కీర్తులు మూట కట్టుకున్నా సరే . 

కాలం కర్మం కలిసిరాకుంటే 
కట్టే పామై కరుస్తుందన్నట్టు ... 
పోరాడి ఓడినరో ... ఓటమికి 
పోరాడినారో కానీ నిరుత్సాహాన్ని 
నింపారు ... 

టి ట్వంటీ టోర్నమెంటులో 
అనుభవజ్ఞులైన ఆటగాళ్లు 
అందలంక్కాల్సింది పోయి 
అదఃపాతాళంలోకి నెట్టేశారు ... 

నగునూరి రాజన్న 

సంకెళ్లు నాకేం కొత్త కాదు తేది : 16-11-2022 శీర్షిక : విలువల కొక్కెం

 సంకెళ్లు నాకేం కొత్త కాదు 

తేది : 16-11-2022
శీర్షిక : విలువల కొక్కెం 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

విలువల కొక్కేనికి వేలాడుతూ 
పరిమితుల పరిధిలో  పరిభ్రమిస్తూ
తప్పు లేకున్నా.. తప్పుకుంటారే తప్ప ... 
ఎదురెళ్లి పోరాడని తత్వమే పల్లెన్నయినా 
పట్నాన్నైనా...  

ఉస్సూరుమన్నప్పుడల్లా ఊపిరి 
ఉగ్గబట్టుకుని మసులుకోవడమే కానీ .. 
ఉడుకుమోతుగా ఉరుకులాడేది లేదు   ... 
ఊరు మీద పడి బలాదూరుగా ... 

ఆబగా అధికారాన్ని అందుకోలేక 
అలసత్వంతో లేనోడిగా చలామణి కాలేక 
మధ్యతరగతి మిధ్య బతుకులన్నీ  
గానుగలో తంగేడై నలిగిపోతూనైనా ... 
నవ్వులతో నువ్వుల నూనెలు పంచడమే  ... 

ఆధ్యాత్మికతల అంటుసొంటులో ... 
సంస్కృతీ సంప్రదాయాల సద్భావనలో ... 
పుట్టి పెరిగిన పుణ్య  పరిస్థితులో ...   
పుణికిపుచ్చుకున్న పూర్వుల  బుద్దులో ... 
హద్దు మీరని సుద్దుల పద్దులే .... 

అప్పుడప్పుడు వలస వాదంలో  
పూర్వీకుల గాయాల మననమో ..  
పడిన కష్టం తిరగబెడుతుంటే వల్లె 
వేసిన కథనాలో... పెద్దల సలహాలో ... 

ఇప్పటికీ .. మధ్య తరగతులెందరో 
మహిమాన్వితమై పాటిస్తున్న పాఠం ...
అనవసరంగా తల దూర్చని వాదం  ... 
హిమాలయమైన మన దేశ తత్వంలా ... 

నగునూరి రాజన్న 

భక్తి తేది 15-11-2022 శీర్షిక : నవివిధ భక్తి


అంశం : భక్తి 
తేది 15-11-2022
శీర్షిక : నవివిధ భక్తి 

పుట్టి బుద్దెరిగిన నాటినుండి 
నిత్యం పోరాటమే .. ఆరాటమే ... 
ఎప్పటికప్పుడు ఎదురయ్యే సమస్యలతో 
జీవన సమరంలో మునిగిపోయి... 

పుట్టింది ఎందుకో తెలుసుకోలేక 
పుట్టించిన భగవంతునికి కూడా 
దూరం జరుగుతూ .. జరుగుతూ ... 
లక్ష్యం మరిచిపోయి కక్ష్యగా తిరుగుతూ... 

ఏది ఏమైనా ... విజ్ఞానం .. వివేకం .. 
వివేచనం ఉన్న మనిషి పాటించాల్సిన 
నిజ భక్తి సాగరమిలా ..... 

నవవిధ భక్తి సూత్రం నిజ భక్తి 
సాగరం ....అందునా ప్రథమమే 
దైవలీలల శ్రవణం ... ఆనక ద్వితీయం 
ఆనంద కీర్తనం ... తదుపరి తృతీయం  
తాదాత్మ్య  స్మరణం ... 

చరితార్థమే చతుర్థకం ... భగవత్ పాద 
సేవనం .. ప్రాణ సమమే పంచమమ్ 
ప్రణవార్చనం ... పుష్టి షష్టమమ్ 
సాష్టాంగ ప్రణామం ... సర్వ హిత సప్తమం 
సర్వదా దాస్యం ... అనంతం అష్టమమ్ 
సుఖమైన  సఖ్యతమ్ ... అత్యుత్తమం 
నవమం  నిజ భక్తి సాగరం  ఆత్మనివేదనం 
ఆత్మార్పణం .... 



నగునూరి రాజన్న 
కరినగరము (రిచ్మండ్)

ప్రత్యేక కవిత ... బుర్రిపాలెం బుల్లోడు 15-11-22

 ప్రత్యేక కవిత ... 

బుర్రిపాలెం బుల్లోడు
15-11-22
 
బుడి బుడి అడుగులేసిన  
బుర్రిపాలెం బుల్లోడు .... 
తేనె మనసుల తెప్పరిల్లిన  
వెండి తెరల దండి దొర... 
 
ఎప్పటికప్పుడు నూతన 
సాంకేతికతల సొబగులద్దుతూ 
తెలుగు సినీ ప్రపంచాన్ని 
విశ్వవీథి గగనాన  నలుబదేండ్లు 
నగారా మోగించాడు ...  

గూడాచారితో  జేగంట కొట్టి 
జేమ్స్ బాండ్ గా జగజ్జేయమానమై 
కౌబాయ్ గా ప్రసిద్ధి చెందిన 
విలువైన రత్నాల వింతల 
పండంటి కాపురాల పొదరిల్లు ... 

పద్మాలయా స్థూడియోస్ 
స్థాపనతో పది మందికి ఉపాధి 
కల్పించినా  ...నవ్యతలలో నాణ్యతలలో 
రాజీ పడని సూపర్ స్టార్ .... 

పలు పురస్కారాలు మొదలుకొని
పద్మభూషణ్  చేరుకున్న 
ప్రజలు మెచ్చిన నటుడు 
నింగికెగిసిన ధృవతార ..... 


నగునూరి రాజన్న 

మారని వ్యూహం తేది : 15-11-2022 శీర్షిక : మార్పు మనతోనే ...

 మారని వ్యూహం 

తేది : 15-11-2022
శీర్షిక : మార్పు మనతోనే ... 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

వజ్రోత్సవాల వాకిట సంబరాల 
మునిగినా ....తీరు మారని తిప్పలే ... 
రాజకీయ రాబడుల మతలబులే 
రాజ్యమేలుతున్న ముచ్చటలు గొప్పలై ...

కుంటుపడిందనుకున్న రాజరికం 
కుటుంబాల వశమై దేశమంతా 
విస్తరించి దోషపూరితమై చరిస్తూ .. 
కొల్లగొడుతున్న దాఖలాలే ....  

పదులలో పదిలమైన లంచగొండితనం  
విచ్చలవిడిగ లక్షల కోట్ల రేట్లతో పోటీ...  
చాటుమాటు బంధుప్రీతి కాస్తా...నిర్లజ్జగా   
బాహాటంగా జూలు విదిల్చుకుంది ... 

ప్రాదేశికాలన్నీ నిజ సామంతమయి 
నిధులు కొల్లగొడుతూ డొల్ల బారుస్తూ 
పర్యావరణాలతో పరాచికాలాడుతూ 
గంభీర ప్రవచనాలిస్తున్నాయి .... 

సుక్కకు సూదంటురాయిలై ... 
ముక్కను మురికిచూసే విశ్వాసమైతే ... 
నక్కకు ... నాగలోకానికి ఉన్న తేడా 
నిక్కముగా మనకు దక్కని ఊసే .... 
మార్పు మనతోనే మొదలవ్వాలి ..... 

నగునూరి రాజన్న 

గేయము. భార్య తేది : 06-11-2022 శీర్షిక : ఆలి ఎంత అద్భుతమో

 గేయము.    భార్య 

తేది : 06-11-2022
శీర్షిక : ఆలి ఎంత అద్భుతమో 

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో 
ఆదిశక్తి అభయముగా 
అష్టలక్ష్మి విభవముగా 

పుట్టినింట మహారాణిగా  వెలుగొందినా   
మెట్టినింట మహాలక్ష్మిగా  చేరుకొనును  //2// 
పరాయింటి తరుణీమణి 
పదిలమై నడిచివచ్చు .... 

కోట్లకొలది ఆశలతో  కొత్త కొత్త జీవితాన 
పెనిమిటి  గుండె గూటికి  ప్రేమంతా నింపుకుని //2//
వందేండ్లు పొందుగాను 
నందనాలు పంచుటకు...   

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో 

ఆపద సమయాలలోన  అన్వేషణ సాగించి
అనువైన మార్గాలతో  ఆపన్న హస్తమై... //2//  
భరోసాలు నింపగలుగే    
బాధ్యతగల మంత్రివరి  ..... 

సతిగా వెలుగులు  పంచుకుంటూనే   
పతిని సదా కనిపెట్టుకును గుంభనంగా //2// 
సుఖ దుఃఖాలలోన సుందరమగు  
దివ్యౌషధమే ఓదార్పులు ... 

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో .. 

భర్తింటి గౌరవాలను బాధ్యతల తోడుగా  
భవ్యంగా ఇనుమడించి  నిలుపుతుంది తాను ...//2//   
అత్తింటి మర్యాదను 
ఆదరించి నిలుస్తుంది ... 

వంటింటి మహారాణియై కంటికి రెప్పలా  
ఇంటిల్లిపాదికి ఇలవేల్పే కనిపెట్టుకోగా  //2// ....  
సదా అందరిని కలుపుకుని  
సవ్యసాచి అవుతుంది ... 

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో   

ధర్మార్థ కామ మోక్షాలకు కట్టుబడిన మహిళగా 
ధర్మపత్ని అవతారం ఎత్తుతుంది బాధ్యతతో //2// 
వారసత్వ నైతికతల  
వంశానికి  అంకురమీయ .... 

సంతానలకాది గురువుగ చదువులు చెప్పంగ 
చదువులలో ప్రతిభనిల్పు  పిల్లలకు తానై //2//
సరస్వతమ్మ ప్రతినిధియై   
సమున్నతంగ తీర్చిదిద్ద... 

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో 

వియ్యమందిన చోటల్లా  ఓపికలు ఒద్దికతో  
నెయ్యమును ప్రదర్శించు నేర్పుగానెప్పుడు //2//
విదురనీతుల విడమరిచి 
కుదురుగాను చక్కబెట్టు ... 
  
సంతతినే  కాకుండా
సంతసాలు పొందును  
పౌత్రులను  ప్రాణమోలే 
ఆదరించి పథం చూపు .... 

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో 

పతివ్రతల అంశగానూ  ప్రతినను బూని 
పతియే ప్రత్యక్ష దైవంగా తలచి ఎపుడు //2// 
పాటించే సమున్నతం 
హైందవమున ప్రఖ్యాతం .... 

కార్యేషు దాసీ, కరణేషు మంత్రీ, 
రూపేచ లక్ష్మీ, క్షమయా ధరిత్రీ,
భోజ్యేషు మాతా, శయనేషు రంభా 
షట్కర్మ యుక్తా కుల ధర్మపత్నీ.

ఆలి ఎంత అద్భుతమో
ఆలి ఎంత ఘనతరమో 
ఆదిశక్తి  అభయముగా 
అష్టలక్ష్మి విభవముగా 

నగునూరి రాజన్న 

కళాశ్రీ బాలల దినోత్సవం . తేది : 14-11-2022 శీర్షిక : నిత్య బాలల దినోత్సవమే ...

 కళాశ్రీ 

బాలల దినోత్సవం . 
తేది : 144-11-2022
శీర్షిక : నిత్య బాలల దినోత్సవమే ... 
సంఖ్య : 181+5

చిగురాకుల బాల్యం చాలా 
సుందరమైనది...మంచి చెడుల 
భేదమెరుగదు...కల్మషాల 
ఛాయాలుండవు ...కల్లా కపటాల 
జాడలుండవు ..... 

బాలలు ఇంట్లో తిరుగాడుతుంటే
మల్లె పరిమళాలు వెదజల్లి 
మరువ దమనాలను గుజిగుచ్చి
నట్టుంటుంది…సుమసుందరమే 
వారి అల్లరితో…. 

పిల్లల్ని బడికి బయలుదేరదీయడమంటే 
ఉరుకులు పరుగులతో అమ్మానాన్నలకు 
ఉదయాత్పూర్వమే యుద్ద తయారీల కవాతు…
ఎదురందించడం ముద్దు ముద్దుగా… 

పిల్లలు బడికెల్లగానే బతుకు జీవుడాని
ఇల్లంతా సర్దుకుని…అలసట తీర్చుకుని
సరికొత్తగా ఆరితేరి సరంజామా సర్దుకోవాలి 
రెండవ అంకానికి సిద్దంగాఉండాలి అమ్మ…
మరో మినీ యుద్దరంగానికి … 

నిత్యం ప్రశ్నలతో మనల్ని ఆరితేరదీస్తారు… 
చూసీ చూడనట్టు… పట్టీ పట్టనట్టుంటారు
కాని అన్నీ బుర్రకెక్కించుకుని ఏడున్నొక్కరాగం
తీసినప్పుడు అన్నీ ఏకరువు పెడతారు …. 

పిల్లలున్న ఇల్లు నిత్య బాల్యదినోత్సవాలతో
కళకళలాడే నందనవనమే…మనం పాటించే 
క్రమశిక్షణలే వారికి మార్గదర్శకమై మంచి 
సమాజ నిర్మాణానికి నాందీ అవుతుంది… 

నగునూరి రాజన్న 

కణిక నేటి బాలలు - నాటి బాలలు. తేది : 14-11-22 శీర్షిక :

 కణిక 

నేటి బాలలు-నాటి బాలలు. 
తేది : 14-11-22
శీర్షిక : 

నాడు… 
అమ్మానాన్నలకైనా ఆచార్యులకైనా..భయం 
భక్తుల కలబోతల వ్యక్తిత్వాలు..నాటి బాలలు 
బంటోలే కష్టపడి రాజులా ఎదిగిన తరం 
బాధ్యతల బందీలలో పెరిగిన క్రమం …. 

ముల్లె విప్పిన  పల్లె పరిమళాలతో
ముచ్చటగొలిపే వినయ వినమ్రతలు..
బంధాల అనుబంధాల పూరెమ్మలు 
నిష్కల్మష నిర్మలత్వాల మచ్చుతునకలు … 

కష్టం విలువలు తెలుసుకుని 
కాసులకు విలువలిచ్చి కదిలినతరం  
పరుగెత్తి పాలు తాగిన దానికన్నా 
నిలకడగా నిదానమైనా నీళ్లు మేలన్నవాళ్ళు.. 

నేడు… 

పారిశ్రామిక ప్రగతులో పట్టణీకరణలో
ఉరుకుల పరుగుల జీవితాలు … 
పక్కింటివారితో కూడా పరిచయమెరుగని
ఉలుకు పలుకు లేని నిస్సారపు బతుకులు … 

కాలుష్యాల కబంధ హస్తాలలో 
మానవతలకు మైళ్ళ దూరాన 
కాళ్ళు కందకుండా కష్టం తెలువకుండా 
సహజాలకు విరుద్ధముగా పెరుగుతున్నారు… 

సాంకేతికతల కనుసన్నల్లో దూరవాణి
తెరలవాణి చరవాణి చూపుల్లో 
కుప్ప మీదచ్చే తెప్పలాటల్లో మునిగి 
తగ్గిన దృష్టి క్షేత్రాలతో తల్లడిల్లుతున్న తరం… 

నేటి బాలలే రేపటి పౌరులు కద.. 
దేశ భవిష్యత్తుకు మార్గదర్శకులు..
మానవత్వాలను అద్ది ఆత్మీయ లతల 
మల్లెసుగంధాల పరిమళాలు దిద్దితేనే 
రేపటితరం బాగుంటుంది ... 

నగునూరి రాజన్న 

పేరడీ గేయాలు తేది : 12-11-2022 మూలం : పాడుతా తీయగా చల్లగా..... తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా

 పేరడీ గేయాలు

తేది : 12-11-2022
మూలం : పాడుతా తీయగా చల్లగా
సంఖ్య : సహస్రాధికం.  

తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా 
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా 
కసిదీర తాగి కింది పడుత మెల్లగా 
నేను మెల్ల మెల్లగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా

చుక్క పడితే మనసు కాస్త కుదుటపడతదీ 
కుదుటపడితే  మనసు మళ్ళీ తాగమంటది 
చుక్క పడితే మనసు కాస్త కుదుటపడతదీ 
కుదుటపడితే  మనసు మళ్ళీ తాగమంటది 
తాగితేనే అనుభూతులు మనకు మిగులును
తాగితేనే అనుభూతులు మనకు మిగులును 
ఆ అనుభూతులు దోచుకునే చింత ఎందుకు 

తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
కసిదీర తాగి కింద పడుత మెల్లగా నేను మెల్లగా మెల్లగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా

గుండెల్లో గుబులు రేపే మందుపొగలు సెగలు 
ఉండమన్న ఉండవమ్మ చాలాసేపు... చాలాసేపు...
గుండెల్లో గుబులు రేపే మందుపొగలు సెగలు 
ఉండమన్న ఉండవమ్మ చాలాసేపు... 
చాలాసేపు...

తాగినోళ్ళు అందరూ మంచోళ్ళే 
తాగినోళ్ళు అందరూ మంచోళ్ళే 
తాగానోళ్లే దేశానికి భారమయే బతుకులు ... 
చితికి హారమయే
బతుకులు
ఆ ఆ  చి తి కి హారమయే బతుకులు

తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
కసిదీర తాగి కింద పడుత మెల్లగా నేను మెల్లగా మెల్లగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా

మనిషిని పోయినా మనసు మిగులును 
మనసు మాట మనసుకే  తెలుస్తుంటది ...  
మనిషిని పోయినా మనసు మిగులును 
మనసు మాట మనసుకే  తెలుస్తుంటది... 
చావు పుటక చక్రమే జీవితమన్నది 
చావు పుటక చక్రమే జీవితమన్నది 
చావు లేని జీవితమొకటుంటుందా ... 
ఒకటుంటుందా......
ఒకటుంటుందా.....

తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా
కసిదీర తాగి కింద పడుత నేను మెల్లగా బహు మెల్లగా మెల్లగా
తాగుతా కమ్మగా ఫుల్లుగా ఫుల్లుగా

 
నగునూరి రాజన్న 

రవివారం రాగ కణిక అంశం : మాతృత్వం శీర్షిక : కమ్మనైన అమ్మతనం ... (2)

 రవివారం రాగ కణిక 

అంశం : మాతృత్వం 
శీర్షిక : కమ్మనైన అమ్మతనం ... 
13-11-2022

కమ్మనైన అమ్మతనం
ఆడవారికో గొప్ప వరం ... 
కానుపుతో మరోజన్మ 
అయినా వెరవదు  అమ్మ

కండరాల పొత్తిళ్ళలో -
కడుపులోన తొమ్మిది నెలలు
కళ్ళు కాయలు చేసుకుని  
కష్టాలను తాను భరిస్తుంది

పున్నామ నరకాలను  
తాను జయించానని
పురుడు పోసుకాగానే 
సంబరపడి పోతుంది

గట్టిగ లేచి కూర్చుండగ
పట్టు  దొరకక పోయినా …
పొట్టచూసి మురుసుకుని 
పుట్టెడు దీవెనలిస్తుంది...

అడుగు తీసి అడుగేయ 
ఎగుడు దిగుడు దారంతా
పదిలంగా పసికట్టు ప్రమాదం
అల్లంత దూరాన అలవోకగా… 

కాళ్ళు చేతులాడిస్తుంటే
కడుపునిండా తినలేక 
వేవిళ్ళతో సతమతమైనా 
వేయి కళ్ళ ఎదురుచూపులు ... 
 
పసిడి నవ్వుల పాపాయిని
పృథ్విపైన  పరిచయించ
పక్క కూడా కదిలించలేక 
ఉగ్గబట్టు ప్రాణాలు .... 
 
రుధిరం స్తన్యంచేసి 
మధురంగా నింపుతుంది ... 
రోజుల పాపాయిని తాను
రాజులాగా పెంచుతుంది....  

బుగ్గలారి పోకుండా -
ముద్దులెన్నో ఇస్తుంది
చందమామ చూపించి - 
గోరు ముద్దలందిస్తుంది

పసితనాన పాలుతాగి
ఆకతాయిగా జుట్టుపీకితే 
పట్టు విడిపించి ముద్దుగ
గుండెకు హత్తుకుంటుంది ... 

బుల్లి బుల్లి మాటలను - 
పదే పదే  బోధిస్తుంది
బుడి బుడి నడకలను - 
అదే పనిగా నేర్పిస్తుంది

బాలారిష్టాల బాధలతో 
చిన్నపాటి నలతలకే 
చిగురుటాకులా వణికిపోవు… 
చింతలతో అంగలార్చు  ... 

చంటితనం తుంటరిగా  
ఒకటి రెండు చేసినా
ఒడిలోనా ఒంటిపైనా  
భూదేవంత ఓర్పులే .... 

జ్ఞానమెరుగని జీవితాన 
జీవగడియారం తానై
గడియ గడియకు
జవజీవాలకు మెతుకౌతుంది .. 

ఎదుగుతున్న పిల్లలను చూసి- 
మురిసిపోతుంది అమ్మతనం
అక్కున చేర్చుకుని - 
సేద  దీరుతుంది తాను సైతం

యుక్తవసు వచ్చువరకు 
బతుకుబండి నడుచువరకు 
ప్రయోజకులను  చేసాక  
పరవశమై మురిసిపోవు ....   

పదిలంగా కడుపుకట్టి
పదిమందిని సాకును… 
పస్తులుండైనా బయల్పడక  
పరవశించి మురియును…. 

అలసటతో విసిగిన -
 కోపగించి కసిరినా
అన్నీ తానై నిలుస్తుంది - 
అవపొషణ పట్టి అందిస్తుంది

మన కాళ్ళపై మనం నిలబడితే - 
మనసెంతో ఉద్విగ్నమై
మంద్ర హాసంతో స్పందిస్తుంది- 
మమకారం తో దీవిస్తుంది

అమ్మే ఓ ప్రకృతి - అమ్మే ఓ ఆకృతి
అమ్మే ఒక నాదం - అమ్మే ఒక వేదం
అమ్మే ఒక సంస్కృతి - అమ్మే ఒక సాంప్రదాయం
అమ్మే ఒక భక్తి - అమ్మే ఒక ముక్తి

ఆయువుతో పాటుగా 
ఆస్తులు అంతస్తులు 
ఆత్మీయత అనురాగం 
అన్నీ తాను పంచి ఇచ్చు… 

కాల గమనములో మనమంతా - 
కను మరుగౌచున్నాము మిత్రమా
కమ్మనైన అమ్మతనపు - 
గమకాలను గుర్తించక

కమ్మనైన అమ్మ తనం - 
ఆస్వాదిస్తే అద్వితీయం
ఆదరిస్తే అనునిత్యం- 
అవుతుందీ ద్విగుణీకృతమ్

నగునూరి రాజన్న 

పూల సందేశం మినీ కవిత తేది : 11-11-2022 శీర్షిక : పరోపకారం ...

 కణిక 

పూల సందేశం 
మినీ కవిత 
తేది : 11-11-2022
శీర్షిక : పరోపకారం ... 

పుట్టీ పుట్టగానే పుష్కలమైన 
తేనియలను భ్రమరాలకు 
పంచుతూ ... 
పరిమళాలను పరిసరాలకద్ది 
శోభాయమానం చేస్తూ ... 
ఆయుష్షు అల్పమైనా మాలలై 
పరంధాముని గళములోనో ... 
పడతుల శిఖలలోనో ప్రకాశించి 
పరులకొరకే జీవనమని సంకేతించు .... 

అమూల్యం తేది 11-11-2022 శీర్షిక : వడ్డించిన విస్తరి

 అమూల్యం  

తేది 11-11-2022
శీర్షిక : వడ్డించిన విస్తరి 

అక్షర జ్ఞానాల అంగవస్త్రాలను 
ధరించి క్రమశిక్షణగా అడుగులు 
కదిపాక ... బాల్యాన్ని ఒక్కసారి 
దులుపుకుంటే అరలనిండా 
మరామరాలే.... 

తెలిసీ తెలియని తనములో 
తేనె మధురిమలు గ్రోలిన బాల్యం ... 
ఆటల్లో అల్లరిగా గొడవ పడినది 
తొండి ఆటలతో తోటోళ్లపై గెలిచినది .... 

అంకురానికి బీజదళంలా 
ఆత్మీయత మాధుర్యాలు పంచే 
అమ్మానాన్నల ఆలనాపాలనలు 
దొరకడం అపూర్వం...పూర్వజన్మసుకృతం ... 

మొక్కైవంగనిది మానై వంగునా ... 
మొక్కవోని దీక్షాదక్షతలు గల  
గురువుల  ఆశీస్సులందడం
గురుతరమై మెలగడం అనన్యం ...  

బాధ్యతల బాదర బందీలేని 
సుందరమైన ఆటపాటల కొయిలై 
బలాదూరుగా తిరుగాడిన క్షణాలు ... 
కమ్మని జ్ఞాపకాలన్నీ నెమలీకలే 

వడ్డించిన విస్తరిలా విందుభోజనమై 
పొందుగా సమయానుకూలంగా 
అమిరి అందుబాటవడం... అందరికి 
కుదరక అందని ద్రాక్షలైయ్యేది ఎందరికో ... 

నగునూరి రాజన్న 

పాప పుణ్యాలు తేది 09-11-2022 శీర్షిక : మర్మమెరిగి జీవించడమే…

 పాప పుణ్యాలు 

తేది 09-11-2022
శీర్షిక : మర్మమెరిగి జీవించడమే… 
కవిత సంఖ్య : 181+3

ప్రకృతే పరవశించి పండించె 
ప్రజావసరపు  తిను బండారాలు... 
దుర్భినికైనా కానరాని దుష్టాంతాలు 
దునుమాడుటకు దూరం జనమంతా ... 
స్వర్గ తుల్యమే జీవనం - 
అనుసరించిన సత్యయుగం న్యాయం ....  

ధర్మం కుంచించి మూడు పాదాలే అయినా  
పరంధాముడే  పరుశరాముడై , రాముడై 
ప్రజా పాలనలకు పరమార్ధత చేకూర్చె 
యుగాలు మారినా యువత నేర్చుకోవాల్సింది --
ఆచరించి చూపిన త్రేతాయుగం నీతి ... 

వేదాలు నాలుగయి వెలుగొందు విశ్వాన 
వేదనలు అంతర్గతంగా వేటాడి వెంబడించు 
వెన్నదొంగయిన పురుషోత్తముడే  
వెతలుడిగే గీత బోధించె మానవ కళ్యాణానికై ...
బోధించి తెలిపిన ద్వాపర యుగం ధర్మం  ... 

దాన ధర్మాలు ఒకవంతై అలరించ 
దానవులై నర్తించు మానవ ముష్కరులు 
దండిగా గాండ్రించు కలుషితాలన్నింట 
దగా మోసములే కలి చిరునామాలు.... మానవా !

ఖర్మలననుసరించే...  స్వార్థం  
పరమార్థం,పురుషార్థం.....  
ధర్మాలనునుసరించే ఖర్మఫలం  
యుగాలననుసరించి ధర్మం....  

గీతాచార్యుడి బోధనల సారాంశమే ...  
ఎవరి జన్మకు వారే బాధ్యులు 
ఎవరి కర్మలకు వారే సాక్షులు 
వివేకం విజ్ఞానం ప్రసాదించిన దేవునికి 
కృతజ్ఞతలు తెలిపి జీవన మర్మమెరిగి 
భావంగా మసలుటయే  మానవ ధర్మం 

నగునూరి రాజన్న 

గుప్పెడు అక్షరాలు తేది : 11-11-22 శీర్షిక : రాజనాలు ...

 గుప్పెడు అక్షరాలు

తేది : 11-11-22
శీర్షిక : రాజనాలు ... 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

కాలాన్ని కరగదీసి కలంలో 
పోసి కవాతు చేస్తే...మార్పుకు 
ఓంకారమై మరో ప్రపంచం 
నిర్మించగల సత్తా చాటుతుంది ... 

పిల్లలతో పల్లవించాలన్నా ... 
యువతలో భవిత నాటాలన్నా ...
అంకురాలకు  జీవజలమై... 
ప్రజా పంటను రక్షించే క్షీరధారలౌతాయి ...  

పాలనలకు ప్రక్షాళన సూచికలై 
ప్రజల సంక్షేమాలకు పట్టుగొమ్మలై 
రామరాజ్యాలను పరిచయించ 
హరివిల్లులా పూల బాటలేస్తాయి ... 

ధైర్య సాహసాల విత్తనాలు జల్లి 
శత్రువుల గుండెల్లో శతగ్నులు పేల్చి 
రాతి గుండెల్లో సైతం జలనిధుల 
శోధనలు చేసి రంజింపగలవు  .... 

గుప్పెడు అక్షరాలే అనుకుంటాం 
కానీ , గుండె గూటిలో రాజేస్తే ... 
రైతన్న పొలములో రాజనాలు 
పండించినట్టు.. ఏ విత్తనాలు వేస్తే .. 
ఆ పంటలను పండిస్తూ అలరించవచ్చు ... 

నగునూరి రాజన్న 

ఒక అప్రకటిత యుద్ధం (2) తేది : 10-11-2022 శీర్షిక : మెరుపుదాడులు ...

 ఒక అప్రకటిత యుద్ధం

తేది : 10-11-2022
శీర్షిక : మెరుపుదాడులు ... 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

ఖలునకు నిలువెల్ల విషం 
కదరా సుమతీ అన్న చందంగా 
మనిషి ఎంత మంచివాడో... 
అంతటి చెడ్డవాడు కూడా .... 

కపటత్వాలతో కడుపు నింపుకుని 
కాలకూట విషాలు ఒళ్ళంతా 
పులుముకుని... కలుషితాలు 
మనసంతా పరుచుకుని...చాపకింద 
నీరులాఒక వర్గానికి వరాల జల్లులు 
కురిపిస్తూ...మరో వర్గాన్ని నిరాదరణలకు 
గురిచేస్తూండడమే...అతివాదానికి
ఊతమవుతుంది. 
  
అధికార మదాలతో విర్రవీగుతూ 
పాలనలలో పక్షపాతం జొప్పించి 
ప్రాంతాల అభివృద్ధిలో పాతరల 
చిచ్చు రేపుతున్నప్పుడు....దర్నాల
తోరణాలు వేలాడుతుంటాయి…. 

ద్వైపాక్షిక ఒప్పందాలను 
దైవసాక్షానికి వదిలిపెడుతూ 
పరాభవాల పాఠాలను పక్కనపెట్టి  
పదే పదే పక్కలో బల్లెమై కాలు 
దువ్వుతున్నప్పుడు ...  

నమ్మకాలను వమ్ము చేస్తూ 
ధర్మం కాకున్నా దండెత్తి 
వస్తున్నప్పుడు ... న్యాయం 
లేకున్నా..నాదంటూ వాదించినపుడు 
సహజమైన హక్కులను సమాధి 
చేయాలనుకున్నప్పుడు తప్పని 
పరిస్థితి....మెరుపు దాడితోనైనా సరే
పొగరు అణిచివేయడానికి 
అప్రకటిత యుద్ధమై ఆవిర్భవిస్తుంది ... 

నగునూరి రాజన్న 

నానీలు తేది : 10-11-2022

 నానీలు 

తేది : 10-11-2022

1. కపటత్వం 
మనసు నింపుకుంటే 
కాలకూటమై మనిషిని 
కబళిస్తుంది .... 

2. అధికార దర్పం 
విర్రవీగితే ... 
అంధత్వం 
ఆవరిస్తుంది... 

3. సహజ హక్కులు 
సమాధి చేస్తే .. 
అప్రకటిత యుద్ధం 
ఆవిర్భవిస్తుంది... 

4. మారిపోయే ధర్మాన్నీ 
మనం కాపలాకాస్తే
మర్మమెరిగి మన 
దాపున నిలుస్తుంది .... 

5. గ్రహాల గమనంలో 
గ్రహణం ... 
భ్రమణ పరిభ్రమణంలో 
చిక్కుముడి చిత్రాలు ... 

నగునూరి రాజన్న 

ఒక అప్రకటిత యుద్ధం తేది : 10-11-2022

 ఒక అప్రకటిత యుద్ధం

తేది : 10-11-2022
శీర్షిక : 
కవిత సంఖ్య : సహస్రాధికం 

నమ్మకాలను వమ్ము చేస్తూ 
ధర్మం కాకున్నా దండెత్తి 
వస్తున్నప్పుడు ... న్యాయం 
లేకున్నా..నాదంటూ వాదించినపుడు 
సహజమైన హక్కులను సమాధి 
చేయాలనుకున్నప్పుడు తప్పని 
పరిస్థితి ....  

సమఉజ్జీలు కాకపోయినా 
వెటకారపు చక్కిలిగింతల్లో ... 
కడుపులో విషం నింపుకుని 
కాళ్ళు మొక్కే సందర్భాలలో ... 

చంచల చపల చిత్తాలతో 
వంచనలకు మారు పేరై 
కపట కాలకూటాలను నింపుకుని 
కవ్వించాలని  పొంచి చూసే వేళల్లో ...  

ద్వైపాక్షిక ఒప్పందాలను 
దైవసాక్షానికి వదిలిపెడుతూ 
పరాభవాల పాఠాలను పక్కనపెట్టి  
పదే పదే పక్కలో బల్లెమై కాలు 
దువ్వుతున్నప్పుడు ...  

తయారుగా లేకున్నా అదాటున 
నెత్తిమీద మొట్టికాయలు కొట్టైనా ... 
మొహం మీద గుద్ది ముక్కు పచ్చడి చేసైనా ... 
బొక్క బోర్లా పడేసి... దిమ్మ తిరిగే 
విధంగా బుద్ది చెప్పాల్సి వస్తుంది ...  

గ్రహణం ... తేదీ - 25-10-2022...శీర్షిక: క్రమశిక్షణ ఎరిగిన శిష్యులే

 గ్రహణం ... 

శీర్షిక: క్రమశిక్షణ ఎరిగిన శిష్యులే ... 
తేదీ - 25-10-2022

అనుపానులెరుగని అంబరాన 
అంతా చిత్ర విచిత్రాల సమ్మేళనమే .... 
అగ్నిగోళాల క్రమశిక్షణల కక్ష్యలతో  
అవతరించాయి అనేక పాలపుంతలు ..... 

సూర్య చంద్రులు ఆదిగాగల 
గ్రహాలూ ఉపగ్రహాలు తోకచుక్కలు 
ఆస్టరాయిడ్లు ఉల్కల సమ్మేళనాల 
సముద్భవాలే....నక్షత్ర మండల
పాలపుంతలు....అనేక పాలపుంతల 
సమ్మేళితమే అనంత విశ్వం..... 

లెక్కల మాష్టారు ప్రియతమ 
క్రమశిక్షణలు ఎరిగిన శిష్యులే 
లెక్క తప్పకుండా చేసే భ్రమణ 
పరిభ్రమణాల గ్రహ పరివారం ... 

అయినా అప్పుడప్పుడు అప్పు 
తచ్చుల్లా ఒకరి నీడ ఒకరిమీదై 
సూర్య గ్రహణం చంద్ర గ్రహణం 
పందెమేసుకుంటాయి మనకు 
భ్రమగా ... 

గ్రహాల గమనశీలతలో 
భ్రమణ పరిభ్రమణాలతో 
ఏర్పడే చీకటి వెలుగుల 
చిక్కుముడుల చిత్రాలే అన్నీను .... 

కాలం గుండా ప్రసరించి వచ్చే 
కాంతిరేఖల్లోని మార్పునే 
గ్రహణంగా కనిపెట్టిన మన 
పూర్వీకులకు వందనం .... 

మనిషి జీవితంలో కూడా 
అప్పుడప్పుడు సంభవించే 
చిన్న చిన్న అనర్థాలను గ్రహణంగా 
సంభోదించుకుని సవరించుకుంటారు .... 

నగునూరి రాజన్న 

ఆగని అరాచకం 09-11-2022 శీర్షిక : అధికార పూనకం ...

 ఆగని అరాచకం 

09-11-2022
శీర్షిక : అధికార పూనకం  ... 


జీవరాశిలోనే మిన్నంటూ 
మానవాళి విర్ర వీగుడే... కానీ 
నిజానికి అధముడనే సాక్ష్యాలు 
వేలు ... లక్షలు ... కోకొల్లలు .... 

ప్రకృతిలో పుట్టి పెరిగినా 
పట్టుబట్టని పరులకిచ్చే విధం ... 
ఏ జీవికి ఇంతగా లేని వింత జబ్బు 
అతి స్వార్ధము అత్యాశ పేరాశ .... 

నందనందనమైన అవనిమాతను 
ఇంధనాలు ధాతువులు గ్యాస్ పేరున 
కుళ్ళపొడుస్తూ గుల్లబారుస్తూ 
పర్యావరణాన్ని చెరబడుతున్న విధం ... 

మరకతమై శోభిస్తున్న మహీతలాన్ని  
చెట్లు గుట్టలు నరికేస్తూ మోడువార్చి ... 
ఇసుకను సైతం విడవకుండా 
సెలయేళ్ళను ఎండబెడుతున్న వైనం ... 

మడుము బంగారం కన్నా 
మాసమెత్తు హుకూం గొప్పన్నట్టు 
అధికారం పూనిన ఆంబోతుల్లా 
వ్యవహరిస్తున్న మానవ నైజం .... 

కన్నీళ్లను ఖననం చెయ్యి తేది : 09-11-2022 శీర్షిక : కీర్తి శిఖరం .....

 కన్నీళ్లను ఖననం చెయ్యి 

తేది : 09-11-2022
శీర్షిక : కీర్తి శిఖరం ..... 


తల్లికడుపులోనుండి మొదలయిందే 
తండ్లాటల ఒంటరి పోరాటం ... 
ఆటవికతలనుండి అవలంబించిందే 
అలుపెరుగక నిలదొక్కుకున్నదే .. 
అడుగడుగున సుపరిచితమే... 
అంతగా నూతనత్వమేమి లేదు ...  

నిలిచిన నీరు కుళ్లిపోయి   
పారే నీరు పవిత్రమైనట్టు...  
నిలబడి నీరసించి కన్నీరు 
పెట్టుకుంటే ప్రయోజనం శూన్యం ... 

రాతిపనిముట్లుగ  రాటుదేలినా ... 
శిలలెన్నో శిల్పంగా మారినా ... 
సంకల్పం  తలకెత్తుకుంటే 
పట్టుదల దీక్షలే పెట్టుబడిగా .... 

గమ్యమెరిగి చరించుమా 
గగనమైనా భీతిల్లకుమా 
గమనం నీవెన్నుకొనుమా 
విజయం నీ చెంత నిలుచునూ ... 

ఎవరో వస్తారని...ఎదురు చూడకు  
జగతి నిన్ను మెచ్చు విధముగ 
భవిత నీకు నీవుగా  నిర్మించుమా 
ఉదాహరించే విధముగానూ  
చరితనంతా  తిరగరాయుము ..

నీకు నువ్వే ఎపుడు గొప్ప 
తగవు న్యూనతమ్ములు 
తుడిచి కన్నీళ్లు ఖననం చేసి 
తలువుము నీ సామర్థ్యమ్ములు      
తోడు నిలుచును తథాస్తులు 
కూడ వచ్చును మకుటమై గుర్తింపులు
చేరవచ్చును కీర్తి శిఖరమై ... 

నగునూరి రాజన్న    

కార్తీక పౌర్ణమి తేది : 08-11-2022 శీర్షిక : ఆధ్యాత్మికం ...

 కార్తీక పౌర్ణమి

తేది : 08-11-2022
శీర్షిక : ఆధ్యాత్మికం ... 


లక్షల సంవత్సరాలనాడే 
లక్షణంగా కాలగణనలు చేసిరి ... 
లక్ష్మీసమేతమయ్యే శుచి శుభ్రతలు 
లక్ష్యం చేరే ఆరోగ్యసూత్రాలు ... 

ఉత్సవములను స్థిరీకరించి 
వత్సరమంతా పొందుపరిచిరి 
సత్సంప్రదాయాల సందళ్ళను 
సుందరమున ఆరోగ్యపాత్రముకై .... 

పండగేదైనా ప్రాశస్త్యమే 
పర్వమేదైనా లోక కళ్యాణమే  
పరమపూజ్యులు స్థిరపరిచిరి 
పవిత్రమైన ఆచారాలను ... 

హరిహరులకు  ప్రీతిపాత్రమై 
సురవరులకు సుందరమై 
నరులందరికి నందనమై 
తరువు గిరులకు పూజనీయం ... 

శరదృతువు శీతలాలలో  
మేను రక్షణల మెరుపులకు 
ఉసిరి మేలును ఉల్లేఖించిరి 
పరంధాముని పరకాయముగా ... 

మాసమంతా మణిహారమే 
సోమవారములు ఏకాదశులు 
ద్వాదశులు పౌర్ణమి హేమాహేమీలై
పుణ్యకార్యాల పునీతమౌతూ ...  

కేదారీశ్వరి వ్రతములతో ... 
సత్యనారాయణస్వామి వ్రతములతో 
ఉసిరి తులసీల కళ్యాణాలతో  
ఆధ్యాత్మిక శోభలు అల్లుకును.... 

నగునూరి రాజన్న 

కీర్తి పతాక తేది : 22-07-22 శీర్షిక : వైవిధ్యమే .....

 కీర్తి పతాక

తేది : 22-07-22
శీర్షిక : వైవిధ్యమే ..... 

అవకాశాలన్నీ ఇరుగు పొరుగులే 
ఆత్మీయతలను  అల్లుకుని 
అవపోశనలను  అక్కున చేర్చుకుని 
అంకిత భావాల ఆదరణలతో 
అడుగులు ముందుకెయ్యడమే .... 

అందరు నిత్యం చేసేదైనా 
అందంగా తీర్చి దిద్దడమే   ... 
వరుసగా చేయడమే కాకుండా 
వైవిధ్యతలను జోడించడమే ..... 
 
అదృష్టానికి అర్రులు చాచకుండా 
ఆచరణలతో ఆహ్వానం పలకాలి .... 
చేరలేని రహస్యమేమీ కాదు 
చేతలను పట్టువదలక పయనించడమే  ..... 

తొందరలతో పందిరేయడం కాదు 
ఓర్పుతో నేర్పులను జతచేయడమే ... 
గమ్యం లేని గమనాల కన్నా 
ఉన్నత లక్ష్యాల ఓటములే మిన్న .... 

బద్దకాలను సుతారంగా వదిలి 
భయాలను తరిమి కొట్టాలి  .... 
అడ్డదారులను గుడ్డిగా నమ్మక 
శుద్ధ ఆలోచనల తరంగాలతో కదలితే   .... 
కాదా ఎవరికైనా పాదాక్రాంతం ..... 

నగునూరి రాజన్న 

వెలుగు చూడని వాస్తవాలు తేది : 19-07-2022 శీర్షిక: అణగదొక్కే నిజాలు

 వెలుగు చూడని వాస్తవాలు

తేది : 19-07-2022
శీర్షిక: అణగదొక్కే నిజాలు 
కవిత సంఖ్య : 940

పేరు మారుతూన్న పాలనలే 
పెత్తనమెప్పుడు ధనవంతులదే ... 
ఉన్నవాడికి మాత్రమే దక్కుతూ 
పేదోడికి పెనుదూరం రాజ్యభోజ్యం...  

పేరుకే ఓటర్లది ప్రజాస్వామ్యతీర్థం
జాతరంతా కొంతమంది చేతుల్లోనే…
ఉత్సవాలన్నీ ఉన్నతాధికారులవే ...   
జాగరణలే  ఓట్లపండగ తదుపరి…  

గొప్పోళ్ళ గోత్రాలన్నీ గప్పాలతో 
నింపేసుకుని ... పేదవాని ఆకలికి 
ఒక పేజీ అయినా మిగల్చని 
చందమె... చరిత్రల చాంతాడు .... 

పేజీలకు పేజీల రాజ్యాంగాలు 
ఉన్నోడి సంపదల కాపలాలకు ...  
లేనోడి  బ్రతుకు భారాలకు ... 
మద్యోడు మోస్తున్న పన్ను పోట్లకు  ... 

లెక్కలేనన్ని చట్టాలు దేశము నిండా ....
మేధావులకు చుట్టమవడానికి తప్ప .... 
పట్టించుకున్నదెపుడు సగటు రైతన్నను
ప్రాణాలను తృణప్రాయంగా సమర్పిస్తూ  
శత్రు మూకల ఛేదించే  సైనికులను ....  

డాబు దర్పమో ... అధికార వ్యామోహమో 
గూండారాజ్యమో .... కుటిల మనస్తత్వమో 
అన్నీ అణగదొక్కే నిజాలే ... చరిత్రకందని 
సత్యాలు .... వెలుగు చూడని వాస్తావాలు ..... 

నగునూరి రాజన్న 

చిత్ర కవిత తేది: 11-02-2022 శీర్షిక: కొత్త కోణమే ....

 చిత్ర కవిత

తేది: 11-02-2022
శీర్షిక: కొత్త కోణమే .... 


రంగు రంగుల కర కంకణముల 
సుందరమైన అలంకరణములతో
కవిత రాయ కార్య రంగమున దూకే 
వనిత సమాయత్తమై నఖశిఖము… 

కలము కాగితములు చేత బూనె 
కవితలల్లి కళామతల్లికి మాలవేయ... 
ప్రేమ వాక్యముల రాయబారమంప 
పెన్నిధిగ కూర్చుచుండె పదకుసుమములు ... 

మరులు గొన్న మయూర పింఛము నల్లనయ్యగ 
మరువలేని రాధమ్మ గుండె చిహ్నమై
దండి కావ్యమునకు శ్రీకారములు జుట్టి 
మెండుగ మెప్పులందు వాస్తవమ్ముగ ... 

సుందరమగు అంగుళీయకము 
సురలు సైతం మెచ్చే మణి కంకణములు 
మధుర సుధలొలికించే మయూర పించం 
కాదా ప్రేమ గీతమునకు రంగము సిద్ధం .... 

కన్నయ్య రాధమ్మల ప్రేమను రంగరించి 
కావ్య కన్యక లెన్ని ఆవిష్కరించినా ... 
కొంటె కోణంగి తుంటరి అల్లరులన్నీ ... 
ప్రతీది పరిమళించు ఓ కొత్త కోణమై  ... 
 
నగునూరి రాజన్న 

చిత్రానికి గేయం 16-10-2022 శీర్షిక : విడువు న్యూనత.

 చిత్రానికి గేయం

16-10-2022
శీర్షిక : విడువు న్యూనత. 

నీకూ నీవే ఎపుడు గొప్ప 
వేరె ఎందుకు ఇకను చెప్ప  

నిన్ను నీవే చూసుకుంటే 
నమ్మలేక  పోతుంటివా 
మనసు బింబమై మాట చెప్పినా 
మర్మమేమిటో మూట విప్పినా
                 // నీకు // 
వట్టి మాటలు కట్టిపెట్టుమా 
వమ్ము కాదని కనిపెట్టుమా  
అపనమ్మకం ఎదిరించుమా 
ఆత్మస్థైర్యం నమ్ముకొనుమా 
                // నీకు // 
తగవు నీకు న్యూనతమ్ములు 
తలువుమా  సామర్థ్యమ్ములు 
తోడు నిలుచును తదాస్తులు 
కూడ వచ్చును గుర్తింపులు 
               // నీకు // 
గమ్యమెరిగి చరించుమా 
గగనమైనా భీతిల్లకుమా 
గమనం నీవెన్నుకొనుమా 
విజయం నీ చెంత నిలుచూ 
              // నీకు // 
జగతి నిన్ను మెచ్చు విధమై
భవిత నువ్వు నిర్మించుమా 
ఉదాహరించే విధముగానూ  
చరితనంతా  తిరగరాయుము ....  

నగునూరి రాజన్న 

గోత్రాలు

 డి ఎన్ ఏల వలన డీలాపడకూడదనే 

మానవాళి మనుగడలకు మహామహులు 
గోత్రనామాల శాఖలేర్పరిచె ... గొప్పగా ఏనాడో .... 
తరచి చూచిన తట్టుగద...లోగుట్టులెన్నో .... 

ఎన్టీపీసీ రైసింగ్ డే ఎత్తవోయి జండా 07-11-2022

 ఎత్తవోయి జండా 

ఎగురవేయి జండా 

మనసంతా నిండగా 
మమతలే పండగా 

ఎన్టీపీసి పేరువింటే 
ఎదనిండా వెల్లివిరియు 

అమ్మ ఒడి తీరుగానే 
అనుభవాల తీపిగుర్తు 

రత్న కాంతులు రంజిల్లు  
దేశమంతా వెదజల్లు    

పల్లె పల్లె పల్లవించి 
ప్రజలందరినీ మురిపించు  

మాతృమూర్తిగా దీవించు 
సమతామూర్తిగా ప్రభవించు ... 


నగునూరి రాజన్న 

ధర్మం వీడకు తేది : 07-11-2022 శీర్షిక : పాటించే స్థితప్రజ్ఞత…

 కళాశ్రీ - 

అంశం : ధర్మం వీడకు 
తేది : 07-11-2022
శీర్షిక : పాటించే స్థితప్రజ్ఞత… 
కవిత సంఖ్య : 181+2

ధర్మానికి నీవు కాపలా కాస్తే 
ధర్మం నీ దాపునే నిలుస్తుంది ...
పరిస్థితుల ప్రకారం మార్పు చెందేది ...  
మార్పు చెందే ధర్మాన్ని మారని స్థితప్రజ్ఞతతో 
ఆచరించడమే ... మారనిదొక్కటే సత్యం ... 

శాంతి సహనం సత్యం అహింసా 
ఉపకారం సానుభూతి ఓర్పు సేవ 
ఆదిగాగల అన్నీ ఆ మహావృక్షంలోని 
కొమ్మలు రెమ్మలు ఉపాంగాలే .... 
 
యుగాలెన్నో గడిచినా జగాన 
నేటికీ తేజమే రామరాజ్యపాలన ... 
మాటల్లో నిర్వచనాలిచ్చినంత 
సులభము కాదు...అలా అని అత్యంత 
దుర్లభము కాదు ... 

ఆచరించిన ధర్మరాజుకు లా 
తాత్కాలిక సమస్యనిపించినా ... 
శాశ్వత విజయ సంపదల్నిస్తుంది ...
పేరు ప్రతిష్టల ప్రఖ్యాతుల పెన్నిధి. 

విశ్వమెంత విపరీతాలకు పోయినా ... 
అహం ఎన్ని అగచాట్లను తెచ్చిపెట్టుకున్నా 
చివరకు అందరు  ధర్మం నీడలో సేద 
దీరాల్సినదే .... ముందు ... వెనుకా .... 

ధర్మమెరుగుట మాత్రమే... కన్నా 
ధర్మం అనుష్టించడమే ధర్మాత్మం ... 
ధర్మం తెలిసిన రావణుని కన్నా 
ధర్మం ఆచరించిన రాముడే 
ఆచంద్ర తారార్కం చిరంజీవుడాయే ... 

నగునూరి రాజన్న 

కవన రవళి అమ్మ ముక్కు పుడక తేది : 07-11-22 శీర్షిక : ఔషధ మూలికలు ..

 కవన రవళి  

అమ్మ ముక్కు పుడక 
తేది : 07-11-22
శీర్షిక : ఔషధ మూలికలు  ... 

వింత ప్రశ్న సంతకెళ్లినట్టు 
అమ్మకు అక్కకే ఎందుకు అన్ని నగలు 
నాన్నకు నాకు ఎందుకు పెట్టరని 
నవ్వులు పూయించే సంశయాల సంచి ... 
నా చిన్నప్పుడు ... 

ఇంటికే పరిమితమయ్యే ఇంతులు 
కంటికి కనపడని క్రిమి శత్రుబాధల 
ఉపశమనాల ఆవిష్కరణలు 
ఉచ్వాస నిచ్వాసల వడపోతలు... 

ఒంటిరాయితో కంటికింపైనా 
అరవంకీగా నెలవంకలైనా ... 
పుష్యరాగాల పున్నమి వెలుగులైనా 
రూబీలతో రాగాలు పొదువుకున్నా .... 
డైమండ్లతో జిగినీలు తొడుక్కున్నా ... 
ముత్యాలతో వెన్నెల సొగసులీనినా .... 

కళ్యాణ వైభవములలో కన్యాదాన 
ఫలితాలకు ... గౌరీ పూజల పుణ్యాలలో .. 
వ్రతాల వారసత్వంలో అత్యంత 
శ్రేష్టమని ఆచార సంప్రదాయం .... 

ఆరోగ్యాల చిరునామాలే 
అల్లుకున్నవి ఆచారంగా ... 
అందరు అందరికి సుందరంగా 
విడమరిచి చెప్పకపోయినా .... 

ప్రాథమికంగా శ్వాస సంబంధమో ... 
ఘనముగా గర్భసంచీ సంబంధమో 
ఏదైనను ఏమైనను ఇంటికి దీపం 
ఇల్లాలన్న దేవతల ఒంటికి 
అంటిపెట్టుకునే  ఔషధ మూలికలు .... 

నగునూరి రాజన్న 

కణిక - అంశం : ఉపవాసం తేదీ : 07-11-2022 శీర్షిక : ఆధ్యాత్మికం ఆరోగ్యం

 కణిక - 

అంశం : ఉపవాసం 
తేదీ : 07-11-2022
శీర్షిక :  ఆధ్యాత్మికం ఆరోగ్యం 

మాసానాం కార్తీకం అంటారు 
హరిహరులిరువురికి ప్రాధాన్యం 
పత్రం పుష్పం ఫలం తోయం 
మహోన్నతం పూజనీయం....  

ఒక్కొక్కరు ఒక్కోవిధంగా 
కార్తీకం మాసమంతగాని 
సోమవారాలు మాత్రమే గాని 
ఉపవాసాలు పాటిస్తుంటారు ... 

ఉపచారాలన్నీ తెలియకపోయినా 
దీపారాధనలు చేసుకుని 
ఉపవాసముండి భగవంతుణ్ణి  
నామ స్మరణల తలుచుకోవడమే... 

మనసా వాచా కర్మణా పాటించి 
నిష్కల్మషంగా మొక్కుకోవడం 
నిజ భక్తి యోగం ... అంతిమంగా 
ఆరోగ్య సంరక్షణలే ఆచారం .... 

ఉన్నతమైన ఆచారాలు 
ఉదాత్తమైన సంప్రదాయం 
ఉత్కృష్టమైన శాస్త్రీయం 
ఊతమయ్యే  ఆరోగ్యరహస్యం .... 

నగునూరి రాజన్న 

అమ్మ ముక్కు పుడక తేది : 07-11-22 శీర్షిక : ఆరోగ్య రహస్యం ...


అమ్మ ముక్కు పుడక 
తేది : 07-11-22
శీర్షిక : ఆరోగ్య రహస్యం ... 

వేదం...పురాణం...ఉపనిషత్తులు 
వాఙ్మయం ....కావ్యం ... రామాయణం 
భారతం .. భాగవతం... భగవద్గీత...  
శాస్త్రం ... సర్వం సమున్నతం .... 
ప్రతీది గ్రంథస్తం మన భారతాన .... 

ఉన్నతమైన ఆచారాలు 
ఉదాత్తమైన సంప్రదాయం 
ఉత్కృష్టమైన శాస్త్రీయం 
ఊతమయ్యే  ఆరోగ్యరహస్యం .... 

ఇరువది నాలుగు గంటలు 
ఇంటికే పరిమితమయ్యే ఇంతులు
ఇంటిల్లిపాదికి  ఆద్యంతం సపర్యలు 
ఇగురంగా అందించు సేవలు... 

ఆరోగ్య రక్షణల అత్యంత ప్రాధాన్యం 
కంటికి యింపునిచ్చే  కాంతులు 
ఒంటికి ఆరోగ్యమిచ్చే ఆభరణాలు 
ఆడవారిని ఆదరించే సత్కార్యాలు ... 

ఉచ్వాస నిచ్వాసల సమయంలో
తరాల వారధిగా తనువు హూనమయ్యె 
సమయాన.. గర్భకోశ ఆరోగ్య పరిరక్షణలో 
అత్యంత ప్రముఖ పాత్ర అమ్మ ముక్కుపుడక ...  

ఆకారాలెన్ని మార్చుకున్నా ఆదరణలే 
రంగులెన్ని మార్చుకున్నా రాజనాలే 
ఉన్నంతలో వెండిదో బంగారందో ప్లాటీనందో ..
ఊతమే ప్రతివారికి ఆరోగ్యరహస్యమై ... 

నగునూరి రాజన్న 

జైలు బడి తేదీ : 07-11-2022 శీర్షిక : మానవాళి మహావృక్షానికి చెదలు

  జైలు బడి

తేదీ : 07-11-2022
శీర్షిక : మానవాళి మహావృక్షానికి చెదలు 
సంఖ్య : సహస్రాధికం 

మనిషి తాడిచెట్టును మించి 
పోతున్నానని సంబరపడిపోతూ 
వివేకాన్ని వివేచనను దులిపేసుకుని
కృత్రిమ మేదస్సుల పనికి ఖుషీ పడి
మరమనిషికి దాసోహం అవుతున్నాను
అనే కనీస స్పృహను కోల్పోతున్నాడు .... 

కుసుమ కోమలంగా మేధస్సును 
వికసింపజేసే బోధనలే పరమావధిగా 
పచ్చని చెట్లమధ్య ప్రశాంత 
వాతావరణంలో పర్ణశాలలై
కొలువుదీరిన రోజులనుండి ... 

అడుగులో అడుగు వేసి 
పల్లెకో ముల్లెలా ఒక్కొక్క బడి... 
పట్నానికో కళాశాలగా...రాజధానికో 
విశ్వవిద్యాలయంగా మెల్లమెల్లగా  
చేరుకుంది ..పాశ్చాత్య పోకడలతో ... 
పారిశ్రామికీకరణల అడుగులతో .... 

సద్బుద్ధుల సన్మార్గాలనందించే విద్య ... 
సంఘ సంక్షేమం..సద్భావనల  వైద్యం...  
ఇంకా కొన్ని మౌళిక సదుపాయాలూ...
ప్రభుత్వ కనుసన్నల్లో పయనిస్తుంటే
ప్రజలు సేద దీరాల్సింది పోయి ...

ప్రైవేటు పరానికి వరాలుగా దారాదత్తం 
చేస్తున్నారు...చేతకాకనో ... చేవలేకనో .. 
పాపాలకో ... రూకలకో ... ప్రశ్నించడానికి 
ప్రజలంతా ఒకటి కాలేరన్న ధీమాతోనో ....
అయినా చట్టాలన్ని తమ చుట్టాలేననో… 

చాపకింద నీరులా సమాజం మెల్లిగా  
సాంకేతికతల చంకలో దూరిపోతుంటే  
పోటీపరీక్షలకే పోటీలు పడిపోతూ 
పద్దెనిమిది గంటల ప్రయాసలతో 
పిల్లల తాటలు తీసేస్తున్నారు .... 

ఇంకా చాలదన్నట్టు ఏ సి బడులు 
పెట్టేసి ఐ ఐ టి లకంటూ బిట్స్ 
ఫిలానీలంటూ ... పేర్లు మార్చేస్తూ 
తరగతుల సూచీలు మారుస్తూనే... 
పిల్లలను... తల్లిదండ్రులను చిత్ర 
హింసలకు గురిచేస్తున్నారు ...   

విజ్ఞుల మౌనమెప్పుడు విపరీతాలకు 
దారి తీస్తుందన్నట్టు ....అంతటా 
యాంత్రికతలు నిండిపోయి...పిల్లలు పెద్దల్లో ... 
ఆత్మీయత .. అనురాగం అడుగంటిపోయి ... 
మానవ సంబంధాలన్నీ ఆర్థిక బంధాలైపోతూ... 
అసలుకే మోసమై .... మానవాళి 
మహావృక్షమును  చెదలు తినేస్తున్నది .... 


నగునూరి రాజన్న 

ఆనంద దీపం తేది : 06-11-2022 శీర్షిక : మణిదీపం

 ఆనంద దీపం 

తేది : 06-11-2022
శీర్షిక : మణిదీపం

మానవాళి గుండెలు 
ఆత్మీయత చెమ్మలు  
మనసుతో స్పృశియించి ..
మమతలనే నింపుదాం ... 
                //మానవాళి//
మణిదీపంలా వెలిగించి  
లోగిళ్ళను  కదిలిద్దాం .... 
మనమంతా కలిసిమెలిసి 
మరువంలా  జీవిద్దాం .... 

మానవాళి గుండెలు 
ఆత్మీయత చెమ్మలు  

అవినీతి బాటలను 
అంతం చేసుకుంటూ 
నీతి నిజాయితీలను  
తైలాలుగా మార్చుదాం…

కుళ్ళు ముళ్ల బాటలను 
కూలదోసుకుంటూనే 
కుసుమ పరిమళాలనే  
వత్తులుగా కూర్చుకుందాం ...

మానవాళి గుండెలు 
ఆత్మీయత చెమ్మలు  

తిలా పాపములన్నీ 
తలా ఇంతంటుంటే 
ప్రజా సంక్షేమాల పద్దులను
పకడ్బందీగ వ్యయం చేద్దాం... 

అధర్మాల చీడలను 
అనితరంగ చెండాడి 
ధర్మపు   జ్యోతులను 
దరికి చేర్చుకుందాం  .... 

మానవాళి గుండెలు 
ఆత్మీయత చెమ్మలు  

అసత్యాల నీడలను 
అంటకాగాకుండానే 
సత్యపు కిరణాలను 
ప్రసరింప చేద్దాము ... 

ఆనందపు  దీపాలను 
ఆదరించి మనమంతా 
విశ్వవీథి గగనాన 
వినమ్రంగ చాటుదాం … 

మానవాళి గుండెలు 
ఆత్మీయత చెమ్మలు  

నగునూరి రాజన్న