Monday, July 22, 2019

రైలు ప్రయాణం


అంశం - రైలు ప్రయాణం 
తేదీ - 23-07-2019
శీర్షిక - ఆమ్ ఆద్మీల  పయనసాధనం  
సంఖ్య - 243

కాశ్మీర్ నుండి కన్యాకుమారి వరకు 
కలకత్తా నుండి వోకా వరకు
అల్లంత దూరాలు  అలవోకగా సాగే 
సగటు మనుషుల సరదా ప్రయాణాల మజిలీ  ....

ఐదారు తరాల తీపి గుర్తుల ప్రతీకగా 
వంద దెబ్బయేండ్ల జీవిత కాలంతో ... 
స్వాతంత్య్ర సమర ఘట్టాలు మూటగట్టుకుని 
దశవిధ అనుబంధ పరిశ్రమల పెనవేసుకున్నది ... 
పిల్లల మర్రి మహా మానులా విస్తరించి 
పదునెనిమిది జోనులతో ఫరిఢవిల్లుతూ...  
జన సాంద్రత కలిగిన అగ్ర దేశమోలే 
పదమూడు వందల పది మిలియన్ల ఉద్యోగులతో ...
ఆత్మీయంగా పల్లెను పట్టణాన్ని పలుకరిస్తూ 
ప్రజావసరాలు తీర్చే ప్రేమ నిండిన పెద్దన్న పాత్ర....

ఏయాత్రకైనా తీర్థానికైనా  పుణ్యక్షేత్రానికైనా 
ఊరూరు ముచ్చట్లతో  హుషారు గొల్పు ఊసులు.... 
పల్లెను బోలు  ప్రజా సముదాయం రోజుల కొద్దీ
ఆత్మీయతలు  అనుబంధాల తంత్రులే .... 

డాబు దర్పం డబ్బు అధికారం తొణకిసలాడ
వాతానుకూలీన ఉన్నత వాయు ప్రయాణ సమం....  
వ్యవసాయ పారిశ్రామిక  తినుభండారాల ...
వివిధ సామాన్లు చేరవేయ వివేకమైన రవాణా ....

అప్పుడప్పుడు దొర్లే అచ్చు తప్పులోలె 
అడపాదడపా ఆకతాయిల ముసుగు వేషాలు 
అక్కడో ఇక్కడో జరిగే అనర్థాల పట్టాలు తప్ప 
అసలు సిసలైన ఆమ్ ఆద్మీల అతి చవక పయనసాధనం  ....                                                                                .. .. ..                                                                                                                                                                                నగునూరి రాజన్న 

పాద రక్షలు

అంశం - పాద రక్షలు 
తేదీ -  22-7-2019
శీర్షిక  -స్వగతం...  
సంఖ్య - 242

అజ్ఞాన తిమిరాన అంధకారాలు తరిమి  
జ్ఞాన జ్యోతులు వెలిగించు గురువులకు  
కర్ర పావుకోళ్లుగా కాళ్ళను అలంకరించాము ....  

పాదాలకు సమాంతరముగా పలుచగానైనా  
ఎత్తు మడిమలతో చిత్తడి సోకులు పడినా .....
అరవిరిసిన అందాలు ఒలకబోసే  శాండీలైనా ....  
నలు చెరగుల అందర్నీ  మెప్పించ మాకే చెల్లింది 

నాగరికతల నీడల్లో నడకలు నేర్చిన తరుణాన 
తోలు ముక్కలకు రంగులద్దుకుని వన్నెలతో కులుకుతున్నాను ....
రబ్బర్ ప్లాస్టిక్కులతోడ రకరకాల రాటు దేలి నిలిచాను....  

పర్యావరణ పదిలానికి  జనపనార కలుపుకున్నాను 
ప్రజల మదులు దోసుకోను పలు రకాల లేసులేసుకుని 
వగలమారి అందాల చమికీలు పూసలు రాళ్ళ లేపనాలద్దుకున్నాను ..... 
వివిధ కాలాలకై  విచిత్ర ఫర్ లతో కూడ ముస్తాబయ్యాను ....   

ఆటపాటల్లోన  ఆరితేరి నిపుణతగా నిలిపినా .....
కాయ కష్టాల కార్మికుల చమట చుక్కల  గమ్ము (త్తు)బూట్లైన    
కార్యాలయాలలో సుందరంగ సూటు బూటుకైనా 
కరెంటోళ్ల కష్టాలకు కవచమై నిలిచాను  ... 

సరిహద్దు పొడుగునా సైనికుడిని హత్తుకుని..... 
నా అడుగు జాడలలో దేశ భధ్రతను భక్తిని భుజాన వేసుకు మోస్తున్నా ... 
పారిశ్రామికంగా ఫరడవిల్లి  శ్రామిక ఆర్థిక శక్తిగా ఎదిగి  
ముందుతరాలకు బతుకు భరోసాలు నింపుతున్నాను .....    

అప్పుడప్పుడు : 
పనికి మాలిన దద్దమ్మల పళ్లూడగొట్ట   
ప్రజల చేతిలో  నేను పాశుపతాస్త్రాన్ని...  
సభా జన సంద్రాలలోన  నిరసనలు తెలుప   
అడపా దడపా వార్తా పత్రికల పతాక శీర్షికనౌతాను...  


నగునూరి రాజన్న 
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం USA)
... 

Sunday, July 21, 2019

రాగద్వేషాలు

అంశం - రాగద్వేషాలు
తేదీ - 20-07-2019
శీర్షిక - వ్యసన విముక్తతే .. మోక్షం
సంఖ్య - 241

మనిషి మానసమే వింత విహంగం
విహంగ రెక్కల పొదుగుల్లో విహరించే
విషపు చుక్కల చిత్త వృత్తి అనుపానులే
మనసున ఉద్భవించే త్రయోదశ రాగ ద్వేషాలు ......
తద్వారా ప్రస్ఫుటించే  సప్తవ్యసనాలైనా .....
అవేవి పర తమ బేధం పాటించవు ....
రాజు పేద తారతమ్యం ఎరుగవు....

రాగ ద్వేషాలు రంజిల్లే మానసం
బంధాలకు దాసోహమంటుంది.... 
రాగం నిండితే  కోరికలకు మూలం
వ్యసనాలను వంటబట్టిస్తుంది....
ద్వేషం అసూయ క్రోధాలకు పుట్టిల్లు

రామాయణ మహాభారతాలు           
మానవాళికి మహాకావ్యాలే కాదు...
ఏమి చేయాలో ఎలా చేయాలో
ఏమి చేయకూడదో ఎలా చేయకూడదో
యుగాలు మారినా జగాన కరదీపికలై
ఎప్పటికప్పుడు విశదీకరిస్తున్నాయి ....

గీత బోధనల అమృత సారం
నేటికి విశ్వజనీన ఆమోద పాత్రం
శరీరం  ఇంద్రియాల ఆధీనం
ఇంద్రియాలు మనసుకు  ఆధీనం
మనసు  బుధ్ధికి  అధీనం ,
బుధ్ధి  ఆత్మకు అధీనం... 
ఆత్మ సాక్షికి సవ్య సమాధానమే ముక్తికి మార్గం......
అందుకే వ్యసన విముక్తతే వినమ్రమైన మోక్షం....


నగునూరి రాజన్న
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం: USA)

వ్యసనాలకు బందీ అవుతే బద్దుడు....
వ్యసనాల నుండి బయటపడితే బుద్ధుడు ....

రాధామాధవీయం

అంశం - రాధామాధవీయం
తేదీ - 19-07-2019
శీర్షిక - ప్రేమ మూర్తులు
సంఖ్య - 240

పడమటి సంధ్యారాగంలో అరుణవర్ణాలు 
మెల్ల మెల్లగా కృష్ణయ్య రంగు సంతరించుకోగానే 
మంద్ర గమనమైన యమున తటి
పిండి వెన్నెలను దండిగా వెదజల్లుతున్న
చంద్రుని రాకతో ఉవ్వెత్తున ఎగిసిపడినది
నల్లనయ్యను ప్రేమిస్తున్న ఎంతో మంది
గోపికలంతా ఆర్తిగా ఎదురుచూస్తున్నా.... 

వెదురు కర్ర స్వామికి అందించిన....
స్వార్థమెరుగని సాన్నిహిత్యంతో
మోహంఎరుగని ప్రేమతత్వంతో
స్వామి సుఖమే తన పరమావధిగా 
తనను తాను  స్వామికి అర్పించుకుని 
శూన్య స్థితికి చేరుకొని స్వామి చేతనే
తనను పలవరించేంత ప్రేమను పంచి 
తానే స్వామిగా మారి...  స్వామిని    
ప్రేమ భక్తితో బంధించుకో గలిగిన  
రాధమ్మ మాత్రం అలౌకికానందంలో
తన్మయత్వంగా లీనమై యున్నది.

అష్ట భార్యలకు సైతం అందని 
భావనా సంతృప్తుల భక్తి మీరంగ 
అమలిన శృంగారం ఆచంద్ర తారార్కమైన 
ప్రేమను పొందిన రాధమ్మ జన్మ ధన్యం.... 

అందుకే యుగాలు మారినా 
జగాన ఈనాటికి ప్రేమ నిర్వచనం 
పెన్నిధిగా రాధామాధవీయం...... 

నగునూరి రాజన్న 
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం USA)

మంచి - మంచు

అంశం - మంచి - మంచు  
తేదీ - 18-07-2019
శీర్షిక -  పంచు పరిమళాలు ....
సంఖ్య - 239



శరదృతువేతించి కార్తీక మరుదెంచ
నిత్య తుషార బిందువుల భూపాల రాగం 
నిగ నిగల మెరువంగ గరక పూల హారములై 
నిజ శోభ కలగదా అందాల అవని ప్రకృతికి ....

అమృతమయమైన అమ్మానాన్నల పెంపు 
ఆనందమైన అనన్య గురువుల బోధనలు 
అమూల్యమైన పొరుగుల సుగంధ స్నేహాలు 
అనితరమైన పాలకుల మంచి వాతావరణం  
అచ్చు పోయావా మచ్చుకు మనిషి మస్తిష్కాన....  

మంచి మనసుల సైనికులే మనకు అండ 
భూతల సైన్యం  వాయు సేన  నావికాదళం
అన్ని కాలాలయందు అగచాట్లు భరిస్తూ 
భూరిగా మనను కంటికి రెప్పగా కాచుకున్నా 
కనికరించమెందుకో కనీస గుర్తింపుగా ...... 
  
మంచు కొండల హిమాలయాలే మనకు పూదండ 
అనన్య ఆధ్యాత్మిక ఆలయాలకు నిలయమై 
విశిష్ట సంస్కృతిని శిఖర సమంగా మూటగట్టి 
విశ్వ జగతిన వినీలాకాశంలో నిలిపి ....... ... 
కాలానుగుణంగా కదిలి ప్రవాహామై 
జీవ నదులుగా ప్రవహిస్తూ జన జీవనాన 
త్రాగునీరై పంట పొలాలకు సాగు నీరై
సిరులు నింపే మన ఇంట....... 

నిర్మలమైన మనసున నిలుచు మంచి...  
నిర్మలమైన నీరిచ్చి గెలుచు  మంచు....  
నిశ్చల స్థితిన వెదచల్లు చల్లందనాలు....   
ఆనక సైతం అమరమై పంచు పరిమళాలు .... 


నగునూరి రాజన్న
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం: USA)


ప్రేమ కావ్యం

నగునూరి రాజన్న 
అంశం - ప్రేమ కావ్యం 
తేదీ 17-07-2019
శీర్షిక - కలి మాయ .... 
సంఖ్య - 238

ప్రేమంటే పరిమిత మాటల్లో తెలిపే మాంత్రికత కాదు 
మనసు ఎద లోతుల్లోంచి ఎగిసిపడే 
అనంత ప్రకంపనల ప్రవాహాల లావా 
ప్రపంచమంతా ఒకవైపు నిలిస్తే 
ప్రేమ తత్వం మాత్రం నిలిచేది మరో వైపు ... 

స్వార్థం మచ్చుకైనా కానరానిది
రోశం ఏ నిమిషాన దరి చేరనీయనిది  
ద్వేషానికి  ఏ మాత్రం తావీయనిది
కపట నాటకాలకు పట్టం కట్టనిది
త్యాగానికి మరోపేరుగా నిలుచునది....  

ప్రతి జీవి ప్రథమంగా ప్రస్తుతించాల్సింది
అహోరాత్రులు అపసోపాలు పడి
జీవితాంతం జీతం లేని ఊడిగం చేస్తూ
అనారోగ్యం చేస్తే  అన్న పానీయాలు మాని
ఆపదొస్తే ప్రాణం అడ్డు పెట్టి  నిలిచి పోరాడే ...... 
అనుభవిస్తే తప్ప అర్థం కాని అమూల్యమైన
అమ్మ ఆలి  ల  ప్రేమలే ...
ఆ తదుపరే అక్కా చెల్లి అన్నతమ్ముడు మిత్రులు ఏదైనా...... 
ఏ కావ్యం మాత్రం ఎంతని నిర్వచించగలదు ....

యాంత్రికతలో ...  కాలుష్యాల మహిమలో  ..... 
సాంకేతికతలో....  సమాచార విప్లవాలో  .... 
రంకు నేర్చిన రాజకీయాలో ..... 
మత్తు మందుల క్రీనీడలో....  
ప్రేమలు సైతం మలిన మాలిన్యాల మయమై 
కలి నీడల బీటలు కబళిస్తున్నాయి....... 

నగనూరి రాజన్న 
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం :USA) 

మెదడుకు పట్టిన చీడ

అంశం - మెదడుకు పట్టిన చీడ
తేదీ 16-07-019
శీర్షిక - సాధనమున సద్గుణములు.. మనం సాధించవచ్చు  
సంఖ్య - 237 

బాల్యమంతా బ్రహ్మ సమం
ఇల్లు ఇరుగు పొరుగు కలిసి  
పుట్టి పెరిగే వాతావరణమే 
మనిషి మార్పుకు మేలి మూలం... 
 
మనిషిగా మారు సమయాన 
కొదువ లేదు మలినాలు చేర 
స్వార్థ చింతనలు అసూయ మంతనాలు 
సద్గురువు కరువైన సంఘమున స్వారీచేయు.... 

పడతులన్న అమ్మ ఆలి అక్క చెల్లెళ్ళే కదా.... 
పరుతురెందుకు పాడు చూపులు పరులపైన 
పట్టుమని రెండు పదులు దాటని వయస్సు  
గట్టిగా జీవితాన పోరి గెలిచి నిలువని మనస్సు... 

ప్రజల్లో ఒకరైతే పట్టింపులేమి ఉండవు 
ప్రబలి నాయకుడైతే పది మంది చూతురు 
ప్రమోదమగు గుణ గణములను పాటించవలె 
పాటియగు పదికాలాలు ప్రజల గుండెల్లోన.... 

అమ్మా నాన్నల ఆలనా పాలనలు 
అమృత తుల్యమగు గురువుల బోధనలు 
అనితర సాధనమగు పొరుగు స్నేహాలు 
అమరును కొంత  అనితర సాధనాన .... 

చీడ పీడల బెడద చిక్కులు కొని తెచ్చు 
చీదరించి నిలిస్తే .... మనసు నిష్కలమశమౌ .... 
సాధనమ్మున మనము సమకూర్చుకోవచ్చు  
సద్గుణములు కొంత సాధించవచ్చు...... 

నగునూరి రాజన్న 
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం: USA)

నన్ను బతకనివ్వండి

అంశం - నన్ను బతకనివ్వండి
తేదీ - 15-07-2019
శీర్షిక  - బ్రతుకు బ్రతుకనియ్యి
సంఖ్య - 236

బ్రతుకు బ్రతుకనియ్యి కనీస జీవకోటి ధర్మం 
బ్రతకాలంటే పక్కవాణ్ణి తొక్కడమే నేటి మర్మం
భౌగోళిక బ్రతుకున గోచరిస్తున్నది భయం భయం.... 

భ్రూణమైనా బుజ్జగించని మానవ ప్రేతాత్మనం 
వర్తనాన వరుసబెట్టి సాగిస్తున్న వైద్య దమనం 
ప్రశ్నించదా ప్రతినిమిషం మానవత్వ దైన్యం....  

నాగరికతలో మార్పు చెందినదంటున్న నవీనత్వం 
ఎక్కడేసిన గొంగళి అక్కడే అంటున్న మనిషి తత్వం
ఎవరికీ అందుబాటు కానీయని విద్యా వివేకత్వం ........ 

పైశాచికాల  ఆనందపు రాజకీయ రణరంగం
పైసున్నోడి పలుకుబడికే కడుతున్న పట్టం 
పేదోడికి పాలనలో చోటు ఇవ్వని వైనం .....  

సుద్దులను కాల రాస్తూ బుద్దులు మరుస్తున్న మతం
సరిహద్దులు దాటుతున్న తీవ్రవాద మూకల ముష్కరం   
అసలు మానవత్వమే ప్రశ్నార్థకమౌతున్న విశ్వం ..... 

ఆడ మగ సమానమేనంటూ అధికార ఉపన్యాసం 
బాధ్యతలు పంచకుండ హక్కులు అందకుండ జాగరూకం 
చరిత్రలో మిగిలిపోవు నీలి నీడల చమత్కారం ..... 

పచ్చకోక కప్పుకున్న ప్రకృతి వృక్షరాజం
జీవకోటి  మేలు మరుస్తున్న రాబందుల రాజకీయం 
చెట్టు చేమ గుట్ట గూడు ఇసుక నీరు కబళిస్తున్న స్వార్థపరత్వం.....
  

నగునూరి రాజన్న 
కరీంనగర్ (ప్రస్తుతం USA)

Saturday, July 13, 2019

పేపరుబాయ్

అంశం - పేపరుబాయ్
తేదీ - 13-07-2019  
శీర్షిక - అణు శాస్త్ర యోధుడు ... అబ్దుల్ కలాం
సంఖ్య - 235

నిశి తెరలు పూర్తిగా  తొలగకముందే 
చుక్కల్లో సంచరించే చంద్రుల వలె 
వెలుగు రేఖల నులి వెచ్చని కాంతుల్లో 
చక చక బయలుదేరు సైకిలెక్కి.... 

ఋతువేదైనా గతి తప్పనీయరు...  
కాలమేదైనా చలనమే శ్వాసిస్తారు ..... 
మెండుగా కదిలివెళ్లే సాహిత్య దండు  .... 
భాష ఏదైనా భావం చేర్చుతారు ....
వేల కోట్ల పరిశ్రమలకు వేయికాళ్ల జెర్లు 
లక్షల మందికి  లక్షణమైన మార్గం.... 
స్వతంత్ర భావాలో  స్వావలంభనలో....  
సరంగులు వారే  సమయ కాల చక్రానికి....   

కనీస ప్రతిఫలానికే కష్టించి పని చేసినా .... 
కోట్లాది ప్రజల మనసులు దోచుకుంటారు  
గుర్తించబడని గుంభన కథనాలెన్నున్నా..   
గురి కుదిరే మణి మాణిక్యాలైన వారు మచ్చుకు ....  

రామేశ్వరాన రగిలి వెలిగించుకొన్నపేపర్ బాయ్  
శాస్త్ర సాంకేతికతలో సమున్నత విశ్వ విజేతగా నిలిచి 
రాజధానిలో రారాజు  పీఠమెక్కిన ఘన సంపన్నుడు  
అతనే మన ఆదర్శ అణు శాస్త్ర యోధుడు ... అబ్దుల్ కలాం గారు.... 

పుట్టినిల్లు

పుట్టినిల్లు
తేదీ - 12-07-2019
శీర్షిక - అందమైన చిరునామా
సంఖ్య - 234

అమ్మా నాన్నలను అన్నదమ్ములను 
అక్క చెల్లెళ్లను ఆదరముగ కానుకగా ఇచ్చి 
ఆత్మీయతానురాగాలకు ఆలవాలమయ్యింది .... 

వచ్చి రాని పలుకులకు  తొలి అడుగుల సవ్వడులకు  
చిలిపి ఆట పాటలకు శివాలెత్తిన ఏడ్పులకు .....  
గురువు నేర్పని విద్యలన్నింటికి  పాఠశాలయ్యింది .... 

ఇరుగు పొరుగు స్నేహాలను  ప్రాణాలిచ్చే ఆప్తులను 
బంధు బలగాలనిచ్చి  నాగరికత నడతలు నేర్పి   
చక్కని బ్రతుకుకు బాటలు వేసింది ...... 

చదువు సంధ్యలు నేర్పి బతుకు ఉపాధులు కూర్చి 
అర్థం చేసుకునే భాగస్వామినిచ్చి ఆనందాల పిల్లలనిచ్చి
కుందనంగా ఓ ఇంటివాణ్ణి చేసింది...... 

చదువులకని కొన్నాళ్ళు దూరమయినా ....  
కొలువులకని చాన్నాళ్లు విడిచి వెళ్లినా ... 
అమ్మ నాన్నలను ఆప్యాయంగా చూసుకున్నది... 

బతుకు బందిఖానాలో అలుపు సొలుపుల అరమరికలతో 
బంధువోలె వచ్చి పోతే తడిమి చేరదీసింది.... 
తెలియకుండానే  ప్రాణ సమమయ్యింది ....... 

హోదా నిచ్చి సంఘంలో హుందాగా నిలిపింది
పుట్టినిల్లు పుట్టినూరు తరాల వారధిగా  జన్మ భూమియై 
భువిపైన నాకొక అందమైన చిరునామా నిచ్చింది....      
ఆపాద మస్తకం చల్లని తోడు నీడయ్యింది..  

తొలిఏకాదశి

అంశం - తొలిఏకాదశి
తేదీ - 11-07-2019  
శీర్షిక - సుందర జీవన సారం ....
సంఖ్య - 233

పంచభూతముల మయమైన  ప్రకృతి ఇంట 
జ్ఞానేంద్రియాల గణములు తోడు నిలిచిన  
పంచేంద్రియాల మర్మపు మానవ ఆకృతికి 
పరమ విశిష్టం మానసిక అనుసంధానం ..... 

ఆయనాల మార్పున  వర్ష ఋతువేతెంచ 
ఆతురములు తగ్గిన ఆనవాళ్లు పెరుగునని 
ఆషాఢమరుదెంచి నిశి పరిమాణం పెరగంగ    ...  
అలసత్వములు పెరిగి అరుదెంచు జాడ్యమని ...

పర్యావరణమందు పల్లవించు మార్పుల వేళ      
పలు విధ సూక్ష్మ జీవులు మెండటంచు... 
పతనపరుచు మానవ ఆరోగ్యాలటంచు ....  
పరికించె భువిన పాటి అనుభవజ్ఞులు ....  

దక్షిణాయనమ్మున నిండు పండగలు జేరి 
నియమిత కాలానుగుణంగ నిమంత్రించె ...  
ధరణి జనులనెల్ల దండిగా పాటింతురు  
ఆరోగ్యాల ఆదిమూలం పరిశుభ్రతలటంచు  .... 
ప్రార్థనా పఠనం పలు విధాల మేలటంచు...

వేదోపనిషత్తుల పురాణేతిహాసాల బోధనా సారమైన....               
ఆచార సాంప్రదాయాల పాలనా  మర్మమైన ....  
ధార్మిక ధాతృత్వాల సంకల్ప మనోవ్రతమైన....   
పూజా పునస్కారాల ఆచరణ ఫలితమైన.... 

అవి ఎల్ల దర్శింపు  గమ్య గమనముల   
అంది పుచ్చుకునిరి జనులు ఆది చైతన్యం....  
ఆషాఢ బహుళ తొలి ఏకాదశి పర్వాన  
ఆనందాలు పొందుటే సుందర జీవన సారమంటూ.... 
ఆరాదింతురు  స్థితి కారక  అనంత శయనున్ని... 

వాలు జడ

వాలు జడ 
తేదీ - 10-07-2019
శీర్షిక - భారతీయతకు ముద్రితం... 
సంఖ్య - 232

సహజ సౌందర్యాల సాదా జుట్టైనా 
గిరికీల వంకీల రింగుల జుట్టైనా  
మహిళలకు మాత్రం గొప్ప శోభనిచ్చు 
మగవారికేమో మతులు చలించు..... 

మరువ ధవనాలకైనా 
మల్లె చేమంతులకైనా 
వనితామణులకది సింగారం 
వాలుజడల వయ్యారం.... 

ప్రియరాగాల తొలి ప్రేమలకైనా 
పతిదేవుని రేయి ప్రణయాలలోన  
అందమును ఇనుమడించు 
ఆమెకు చందమై  ఆకర్షించు....

అలుకల పూబోణి కొలికిలకు 
సుతారానా పతి చెంపలు జేర  
జగనపు సిరి మగువలకు 
జడ గంటలు సేద దీర ...... 

విశ్వమెల్ల విశదముగా 
భారతీయతకు ముద్రితం... 
వాలుజడల సంప్రదాయం...  
భారమాయె ముదితకు ఈదినం......
భరత మాత బిడ్డలకు సైతం..... 

  

విసనకర్ర

అంశం - విసనకర్ర 
తేదీ - 09 -07 -2019 
శీర్షిక - స్థితప్రజ్ఞతకు చిహ్నం .... 
సంఖ్య - 231 

పర్యావరణ హితమైన పంకాను నేను 
పత్రహరితం నుండి జన్మించినాను 
వనిత చేత వయ్యరం ఒలికించినా  .... 
వంట చెరుకు మంట రగిలించే 
వంటింటి  వటుడినై  నిలిచాను....  
 
తాటాకులతో నన్ను జత చేర్చినా 
ఈతాకులతోడ నన్ను ఇమిడ్చినా  
వెదురు బద్దలతో కుదురుగా పేర్చినా 
సిలుకు గుడ్డలతో సిత్రంగ కుట్టినా 
వెల్వెట్టులతోడ నిలువెల్ల అలంకరించినా.
మయూర పింఛముల లాంఛనంగా మలిచినా 
కుంగలేదు ...పొంగలేదు.... 
స్థితప్రజ్ఞతకు చిహ్నమై నిలిచాను నేను .... 

రాజైన పేదైనా స్వేదం చిందించే 
కర్షక కార్మికుడెవరైనా రక్తి కట్టించాను... 
కరెంట్ కూలర్లు ఏ సి లు  లేని కాలాన 
చల్ల గాలులిచ్చి ఎల్లవేళలా కాచుకున్నాను .... 
 
ధవుడి  రాజసం  దర్బారునందైనా 
మాధవుడి పవిత్రమైన కోవెలందయినా   
ఊష్ణాల ఊసులు ఊపందుకోనీక 
అనుక్షణం నేను  అంగరక్షకుడినై నిలిచాను.... 

పేదింటిలో పుట్టి పెన్నిధిగా నిలిచినా 
రాజ దర్భారునందు దర్పం వెలగబెట్టినా...  
నవ నాగరికతల కనుసన్నల్లో  మీరంత నన్ను మరిచినా.... 
దైవాల కోవెలలో శాశ్వతమైన  దండి బతుకు నాది మిత్రమా .... 

పడమటి సంధ్యారాగం

పడమటి సంధ్యారాగం
తేది - 08-07-2019
శీర్షిక-  రాబోవు తరాల సంధ్యారాగాలాపన .... 
సంఖ్య - 230

అనాగరికత నుండి నాగరికతలో అడుగిడిన మానవుడు 
ఆలోచనా సరళి వల్లనో... ఆచరించిన పద్ధతి వల్లనో.... 
అనుక్షణం ఆనందాలను వెతుక్కుని  ఆస్వాదించాడు.... 
అన్నపానీయాల అలవాట్లతోనో... 
అక్కున చేర్చుకున్న విధి విధానాలతోనో ....  
ఆర్థికాంశాల పరిమితులతోనో.... ఆచార వ్యవహారాలతోనో... 
కలిమి లేముల కపట నీతులతోనో.... తెలివి తేటల కొలమానాలతోనో... 
కలిసి ఉండలేని తత్వాలతోనో... స్వార్థ చింతన సంకుచితాలతోనో... 
కట్టుబాట్ల కబంధ హస్తాల పాలనలతోనో .....  
విజ్ఞాన వివేకాలతోనో.... వివేచనా విచక్షణలతోనో ..... 
కలల సామ్రాజ్యాలను వెతుక్కున్న మానవుడు 
కదిలి పోయి కల్పించుకున్న సమూహాలలో 
అడుగడుగున సంతోషాలను పెంచుకుని 
ఆనందాల ఉభయ సంధ్యలను పంచుకున్నాడు... 

తూరుపు తొలి సంధ్య బాల్యపు ఆనందాలను తలపిస్తే 
చిటపటల మధ్యాహ్నం చిరు యవ్వనాలను గుర్తు చేస్తుంటే 
పరుగు లాంటి జీవితాన్ని ప్రతి నిమిషం ఆస్వాదిస్తూ 
అలసి సొలసిన అపసోపాల మేను తనువున 
పడమటి మలి సంధ్య సైతం పరవశాల ఆనందాలు 
పల్లవించాలని ప్రగాఢమైన అంచనాలు వేస్తున్నాడు ... 

ఆలోచనల వేగం పెరిగి.... సమాచార వేగం పెరిగి ..... 
ప్రయాణాల వేగం పెరిగి .....వలసల జీవితాలు పెరిగి  
విశ్వ దూరాలు తగ్గి ..... విధి విధానాలు మారిపోయి  
తూరుపు పడమటి సంధ్యల విరామంలోనే 
విశ్వవీధుల భౌగోళీకాలు దాటుతున్న మనిషి మాత్రం 
అనునిత్యం యాంత్రికత్వాన్ని అనుకరిస్తూ 
ఆనందాల పరిధి తగ్గిందని మాత్రం  .... ఆక్రోశిస్తున్నాడు.....

పదే పదే ఇతరుల తప్పొప్పులు వెదికే మనిషి 
రవంతైనా తాను మారడానికి సాహసించడు......
వేచి పరికించి చూడాల్సిందే రాబోవు తరాల 
పడమటి సంధ్యారాగాలాపన సంగతులు........  


ఎడ్ల బండి-

అంశం - ఎడ్ల బండి- 
తేదీ 06-07-2019

ప్రకృతితో లయమైన మానవుడు 
పర్యావరణ కలుషితమెరుగని జీవుడు 
హితమైన రవాణా నాటి పల్లె సాధనం..... 
ఇంధనాల ఖర్చు లేని బుద్ది కలిగిన ఇగురం.... 

కఱ్ఱతోని ఇల్లు బోలు కమనీయపు కచ్ఛురం 
సమకాలీన నాగరికతకు అద్దమైన సాధనం
తాళ్ళతోడ తమాయించు మూడువైపుల రక్షణం 
ఆత్మీయపు అనుబంధాల చిక్కపు లతల తోరణం...  

సంసారపు నావ నడిపే చక్కని భార్య భర్తలకు  
సాంప్రదాయ తెరల తీయని బంధనాలోలె....   
ఇరుసే కేంద్రమై నడుచు ఇరు చక్రాలు 
ఇంత చిన్న కందెన శీల ఆధారంగా.... 

ప్రత్యక్షమో పరోక్షమో ఇరుగు పొరుగు 
ప్రతి నిమిషం పరికించి కాచుకున్న విధం ....  
అర్ధ చంద్రాకారపు గొడుగై నీడనిచ్చు 
వెదురు తడిక చూడ ముచ్చటై రమణీయం... 

నొగండ్ల పొడిగింపుల్లో ఎద్దులు నిలుచు ముద్దుగా
కాని కనాల తోడ తోలు జోళ్ళ బంధనాలు తోడవగా
జాతరైన యాత్రకైన జత కలిగి నడచు భువిపైన....
రెండెద్దులు తోడుంటే ఎదురులేదు మనిషి పయనాన....  

పంట పొలాల పాటి రవాణాకైనా 
పసిమి వన్నెల పంట ఇంటికి చేరాలన్నా 
ప్రతి నిమిషం రైతుకు ఆయువు పట్టొలే ... 
ఎవుసానికి గట్లమీద ఏరువాకకు ఊతమిచ్చు    

పాడి పంటలు ఇంట జేరిన పవిత్రమంటూ  
సంకురాత్రి సంబరాలన్నీ తీర్చుకుందురు 
పశువులను పనిముట్లను భలేగా అలంకరించి 
బతుకులోన ఆనందాలను సదా వెదుక్కుందురు

రాముడని లక్ష్మణుడని ముద్దుపేర్లు మా ఎద్దులకు 
దాపల రాముడుంటే వలుపల లక్ష్మణుడుండి
పరుగులిడుతూ పయనమంత పదిలపరుచేవి 
సంసారపు నావ లాగ సక్కంగ లాగించుచుండె .....
ప్రతి నిత్యం మా బాల్యమంతా బంగారుమయం చేస్తూ ....

నాటి మానవ మేధకు సమకాలీన వెలుగొందిన చక్రం 
పర్యావరణ హితవు ప్రయాణ సాధనమై ఫరిడవిల్లినా ....  
పురావస్తు శాఖలోనే పుణ్యమూర్తిగా మిగులునేమో.... 
రమ్యమైన అలంకారమై రాబోవు తరాలను రంజింపజేయ   .....  

అభిలాష

అంశం - అభిలాష
తేదీ -05-07-2019
శీర్షిక - ఆచరణయోగ్యమైతే...... 
సంఖ్య - 228

జివ్హకో రుచి పుర్రెకో గుణం లాగా 
మనిషి మనిషికి మారే ఆలోచనలు  
మది మదికి మారే సంతృప్తులు  
చిన్ని చిన్ని కోరికలు చిలిపి ఆశలు 
కొంటె కోణంగులు.... అవునో... కాదో.... 
సంభావమో.... అసంభవమో.... అసలు 
ఉందో .... లేదో... అనే విషయాల పరిమితులే పట్టవు...  
పంచేంద్రియాల పదనిసలను పల్లవించడమే........ 

ఉద్భవించిన ప్రతీది ఉనికి చేరదు ..... 
కొన్ని కొన్ని పర్యాయాలు ఆశలకు  కోరికలకు 
అంగ బలం అర్థ బలం ఆత్మ బలం  
నిబద్దత  పట్టుదల దక్షత సమయస్ఫూర్థులు 
ధర్మాధర్మాలు న్యాయాన్యాయాలు  
సందర్భా సందర్భోచితాలను సైతం లెక్క చేయదు....

కాళోజీ గారన్నట్టు పుట్టుక చావు నీది 
బతుకంతా సంఘానిదే....    
నలుగురు మెచ్చేవైనా నాలుగు కాలాలు నిలిచేవైనా
చక్కనైన ఆకారం చెందాలన్నా   
నిక్కచ్చిగ రూపు దిద్దుకోవాలన్నా 
పిక్కటిల్లే ఉక్కు సంకల్పాలు ఊపిరి పోసుకోవాలి .... 
వలస వాదుల గుండెల్లో గుర్రాలను పరుగెత్తించిన ఛత్రపతి గానో ... 
సత్యం అహింసల సానుకూలవాది జాతిపిత గానో ....  
అంటరాని అనారోగ్యాల అపురూప దేవత మదర్ థెరిసాగానో....  
గంజాయి మొక్కల మధ్యన మెరిసిన కలాంగానో.... 
కాదేది అనర్హం.... కసిగా అలోచించి శుచిగా అమలు పరిస్తే
అభిలాషలన్నీ ఆచరణయోగ్యమైనవైతే...... 

రామా మంగళం - జయ హనుమాన్

రామా  మంగళం - పరంధామ గైకొనుము కలవి
రామా శృంగార  సుగుణ  ధామా

కామ జనక నీదు పాద కమలముల నమ్మినాను
ఏమారక నను బ్రోవుము -స్వామి  దయ సరగుణ // జయ  రామా //
                                                                     
దశరథ సుకుమారుడవై పశుపతి విల్లును విరచి
విశదముగను జనని జకుని వేగమే దరి జేర్చిన   //జయ  రామా //  

                                           
కైకేయి మాట పైన  కానలకు పయనించి                                                          
సౌమిత్రి సీత సహా పంచవటిన నివసించ         // జయ  రామా  // 

మాయ జేసి రావణుండు మహిజాతను గొనిపోంగను 
వాయు సుతుని వార్తలు విని వారథి బంధించిన // జయ  రామా //
                                                                   
శంక లేక లంక జొచ్చి శరముచే   రావణుని ద్రుంచి
పొంకముతో విభీషణునకు పొసగ రాజ్యమొసగిన // జయ  రామా //
                                                                   
పట్టాభి శక్తుడవై పలకి  బుచ్చి కృష్ణదాసు  
దిట్టముగతో నేలినధిక  దేక శూర  శుభ విచార   // జయ  రామా //
                                                   
ప్రజలంతా సుఖశాంతుల సుభిక్షాల వర్దిల్ల
రామరాజ్య పాలనే ఘన చరితయి నిలువగా    //జయ రామా //

***********************************************************

జయ హనుమాన్  జయ హనుమాన్
మారుతి రాయ జయ హనుమాన్

అంజని తనయ జయ హనుమాన్ 
అతి బలవంత జయ హనుమాన్

వాయు పుత్ర జయ హనుమాన్
వానర వీర జయ హనుమాన్

శ్రీరామ దూత జయ హనుమాన్
సీతను కనుగొన్న జయ హనుమాన్
 
రాముని బంటు  జయ హనుమాన్   
రాక్షస సంహార జయ హనుమాన్  

భక్తాగ్రేసర జయ హనుమాన్ 
నీ భక్తుల బ్రోవుము జయ హనుమాన్ 


జగన్నాథ రథ చక్రాలు తేదీ - 04-07-2019

అంశం - జగన్నాథ రథ చక్రాలు 
తేదీ - 04-07-2019
శీర్షిక - విశ్వవిఖ్యాతం ... 
సంఖ్య - 227 

ద్వాపార యుగం నాటి మాట 
దేవకీ వసుదేవుల సంతానమై 
ఇంటిలోని అధర్మాన్ని తుదముట్టించి 
యశోద నందుల ఇంట పెరిగి 
ప్రేమానురాగాలకు పెన్నిధియై 
అన్నదమ్ముల అక్క చెల్లెళ్ళ 
అనుబంధాలను  అజరామరంగా నిలిపి  
యుగాలు మారినా అండగా నేనున్నానంటూ
అశేష జనవాహినికి ఆత్మీయతలు పంచే యాత్ర.... 

స్వార్థం వీడమని సంకేతించి 
ధర్మాచరణే  జీవితాన దండిదని 
ఫలితామాశించక పయనించమని 
అన్నీ తన భారమంటూ  అభయమిచ్చి 
చిరునవ్వులు సదా చిందిస్తూనే 
గీత బోధనలతో జాతిని ఏకం చేసిన 
చిన్మయ మూర్తికి ....... చంద్రునికో నూలుపోగులా.... 

భగవంతుడి  గొప్పదనాలను  
భవ్యమైన కోటికాంతుల ప్రభలను  
బ్రతుకు పోరాటానా మరువకుండా 
భక్తుడి గుండెల్లో కలకాలం నిలవాలంటూ   
జగాలను శాసించే జగన్నాధ రథ యాత్ర...   
విశ్వాసాలను యుగ యుగాలుగా  
విశ్వపు అంచులదాకా నిలిపిన యాత్ర.... 

వ్యసనం

అంశం - వ్యసనం 
తేదీ 02-0702019
శీర్షిక - దుర్వ్యసనాన్ని దునుమాడు... 
సంఖ్య  -225

జీవకోటిలోనే  ప్రకృతి వరం 
మానవ జన్మకు మాత్రం  ప్రత్యేకం 
విజ్ఞాన విచక్షణల సమాహారం  
గెలవాలి మనం ప్రతి నిమిషం ....  

వ్యసనం వ్యవహారాలను కుంటు పడేసి 
కుటుంబాలను బజారు కీడ్చు...  
విజ్ఞానాలను మరుగుపరిచి 
వివేకాలను నశింపజేయు .... 

శాస్త్రం కొన్నింటినే సవివర పరచ        
కాలానుగుణంగా కలుషితం చేయు 
సంఘంలో మాత్రం సదా నూతనం ..
అన్ని మాయమయి అమరింది నేడు

అరచేత విశ్వమంటూ అందరి దృష్టి   
ఆండ్రాయిడ్ ల పైన ఆత్మీయతలు పెరిగి 
ఇన్  స్టాగ్రాముల మీద ఇష్టాలు పెరిగి  
ఫేస్ బుక్కేమో పెన్నదై  నిలిచె  
స్క్రీనేజర్స్ తొడ చిక్కులెన్నో పెరిగి 
సమస్త మానవత్వానికే  మచ్చై పొడజూప .....   

విద్య విచక్షణలతోడ విరబూయు... 
వివేకం విజయాలను సమకూర్చు...   
దుర్వ్యసనాలను  దునుమాడి  
సద్వ్యసనాలను సన్నుతిస్తూ 
అడుగు వేయడమే నిత్య జీవనం ...

వెంకటేశ్వరా వందనమయ్యా !

వెంకటేశ్వరా వందనమయ్యా !
ఏలుకొమ్మని వేడినం (వేడితిమయ్యా) 

జోలపాడి నిను బుజ్జగించిన 
అన్నమయ్యకు వందనం .... (2)
ఓ స్వామీ నీ జాడ తెలియలేక 
కంటికి కునుకే రాదయ్యా .....(2) //వెంక// . 

ఏడు కొండలెక్కి నిన్ను 
చేరినాము స్వామీ 
వేంకటేశ నీకు వే వేళా వందనాలు(2)
ఓ స్వామీ నీ రూపు చూడలేని 
ఈ జన్మమెందుకయ్యా       (2)   //వెంక //

మాకు నీవు తప్పా 
దిక్కెవరు లేరు స్వామీ 
మా ప్రభువ శ్రీనివాసా 
సిరులేమి అడుగలేదు      (2) 
ఓ స్వామీ మా దేహమంత నీవే 
మా సర్వం నీవయ్యా         (2)  //వెంక //

తిరుమలేశ నీకు 
జేజేలు పలికినాము  
మా ప్రాణమంతా నిన్ను 
మనసారా గొలిచినాము        (2)
ఓ స్వామీ అలివేలుమంగవాసా 
మరి మరి పూజింతుమయ్యా (2) //వెంక //
 

సర్కారు ఉద్యోగి

అంశం : సర్కారు ఉద్యోగి 
తేదీ : 01 -07 -2019 
శీర్షిక : ప్రజాసేవకు పనిముట్టు 
సంఖ్య : 224 

ప్రజల నుండి ప్రజల చేత ప్రజల కొరకు
పరిపాలన ప్రాధామ్యమే ప్రభుత్వం ..... 
పవిత్రమైన ప్రజాసేవకు ప్రభుత్వ అంగాల పనిముట్టు ఉద్యోగి...  

సగటు మనిషి చావు పుట్టుకల ధృవీకరణం నుండి 
బతుకు జీవుల బత్తెముల చెల్లింపులు సైతం 
గడియారపు బతుకులు నీతి నియమం కొందరికైతే....   
గడియ రికాం లేని అవినీతి సంపాదన కొందరిది .... 

పల్లె ప్రజా క్షేత్రం నుండి   ప్రభుత్వ రాజధాని వరకు  
ప్రజలనుండి రావాల్సిన పన్నులైనా ..... 
పట్నం నుండి పల్లె పల్లెకు  ప్రతి మూలకు   
సచివాలయం నుండి సర్పంచి దాకా  
ప్రజలకు చేరవలసిన సంక్షేమాలైనా....  
ప్రభుత్వాలకు ప్రజలకు ప్రత్యక్ష పవిత్ర వారధి... 

ప్రజల ప్రత్యక్ష పరోక్ష పన్నుల ప్రతిఫలమే 
ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల జీత భత్యాలకు మూలం .... 
లిఖిత రాజ్యాంగమే రక్షణ కవచం .... 
అరువదేండ్ల వరకు ఆలన సురక్షితం...  
మధ్యలో సాఫ్ట్ వెర్ తో కొంత మసకబారినా 
మళ్ళీ తిరిగి పుంజుకున్నది భలే గిరాకీ ..... 

రాను రాను రాజు గారి గుర్రం గాడిదైనట్టు  .... 
చట్టం ధర్మం చుట్టాలుగ చేసుకుని ప్రజా సేవలను  గాలికొదిలి,
జీతం పెరిగినా గీతం వదలమంటూ  పని చెయ్యమంటూ 
మొరాయిస్తూ లంచగొండి అవినీతి పెంచి పోషిస్తూ  
బందు ప్రీతులకు రాజకీయులకు దళారీలకు ఆలవాలమై  
క్రమశిక్షణ లేని కర్మచారులకు చిరునామాలై నిలుస్తున్నయి ... 

ప్రజా కర్మను బాగు చేసే వీర భోగ వసంత రాయలు రావాలి . 

వయసు మనసు

అంశం - వయసు  మనసు 
తేదీ - 29-06-2019
శీర్షిక -  విలువలు జోడించాలి.... 
సంఖ్య - 223 

వయసు సంఖ్యాత్మకంగా ప్రదర్శితమైతే 
మనసు గుణాత్మకంగా ప్రదర్శితమౌతుంది  
అయినా వయసుకు మనసుకు అవినాభావం
బుద్ది నేర్చిన వాడే పెద్దోడు అన్నట్టు....  
కొంతమందికి మాత్రం పొంతనుండదు....  

బాల్యమెంతో బంగారుమయం 
తమ పర అను భేదమెరుగం....  
మంచి చెడుల మర్మం తెలియం...     
కష్ట సుఖాల బాధ్యతలెఱుఁగం .... 
అందరితో మమేకమౌతాం ..... 

కౌమారం యవ్వనం  రంగుల ప్రపంచం 
తెలిసి తెలియని వయసు ప్రమాదం 
ఆలోచనలు అనంత విశ్వం చుట్టొస్థాయి... 
అనుభవాలు నియంత్రిస్తే అసహనం.... 

వయసు నిమిత్తం లేకుండా 
మనసు చేయు  అనేక ఆలోచనలు.... 
సక్రమమైతే సంతోషమే కానీ .... 
ఆలోచనలు అదుపు తప్పితే  విధ్వంసం 
వయసు మందలించినా మనసు మాట విననంటుంది .... 

గిర్రున తిరిగి చూసుకునే లోపు 
సర్రున చివరి మజిలీ చేరుతాం..... 
జరిగినది తలుచుకుని మనస్సాక్షికి 
మన్నింపు కోరుకుని సంజాయిషీ ఇచ్చుకునే 
సందర్భాల సంధ్య పొద్దులవసరమా..... 

అందుకే... 
అనుభవాల వయసులకు....  
ఆనందాల మనసులకు .... 
అనునిత్యం విలువలు జోడించాలి.... 

నిశ్శబ్ద సంగీతం

అంశం - నిశ్శబ్ద సంగీతం
తేదీ 28-06-2019
శీర్షిక - కళా తపస్వి ... 
సంఖ్య - 222 

భావ ప్రకటన ప్రచారానికి శతాబ్దాలుగా 
బాటలు వేసింది మన  నాటక రంగం  
బహుళ ప్రాచుర్యం పొంది అనతి కాలంలోనే 
బహువిధ ప్రయోజనాలను మూటగట్టింది. 

సాంకేతికతకు సొబగులద్దుకుని మూకీలుగా 
సవాళ్ళను ఎదుర్కొని మూవీలుగా నిలిచి 
తెలుపు నలుపుల కాంతి మిశ్రమాలతో 
సంబరాలనే పండించింది  ప్రతి ఇంట .... 
సెల్యులాయిడ్ పరిశ్రమ విశ్వ విజేతయై.. 

పౌరాణికాలను పవిత్రంగా  పండిస్తూనే ....
చారిత్రకాలను చతురంగా చిత్రీకరిస్తూనే  ....   
సాంఘికాలతో సమకాలీన సమస్యలకు 
చక్కటి సలహా సూచనలిస్తూ సాగుతుంది..... 

కుటుంబ కథలతో కుళుకులీనుతూ 
సప్త వర్ణాలతో  సవరించుకుని ముస్తాబై
ప్రయోగాత్మకాలతో ఫరడవిల్లుచున్న 
ఒకానొక శుభ నక్షత్ర సుముహూర్తాన...  

కాలిడిన కళా తపస్వి కాశీనాథుని విశ్వనాథ్  గారు  
ఆత్మగౌరవంగా ఆరభించినా సిరిసిరిమువ్వగా మారి ....
పాశ్చాత్య సంగీత హోరులో పడి లేస్తున్న సమయాన  
సంగీత ప్రపంచాన్ని నిశ్శబ్దంగా  ఉర్రూతలూగించారు
భారతీయ సాంప్రదాయపు సౌందర్య సౌరభాలతో....  
అలవోకగా ఆవిష్కరించారు శంకరాభరణం తో ..... 
అందుకున్నారు పద్మశ్రీ బిరుదు భారత సర్కారుచే ....